Her ayın ilk haftasında doldurduğum bir tablo var. Bir sayfa, altı bölüm, yaklaşık iki saatlik iş. Sonunda tek bir satır çıkıyor, gelecek ay panelde izlenecek hedefler. Panel ile defteri her ay karşılaştırmak için kullanılacak tablo, panellerin bildirdiği satışı, defterdeki net satışı, aradaki farkı üç çarpana ayıran satırları, kanal bazında katsayıları ve bunlardan çıkan yeni panel hedeflerini aynı sayfada tutmalıdır. Aşağıda tablonun sütunlarını, verileri nereden aldığımı ve her ay sorduğum kontrol sorularını paylaşıyorum. Kendi Excel ya da Google E-Tablolar dosyanıza birebir aktarabilirsiniz.
Tablonun arkasındaki yöntemi gerçeklik katsayısı ve reklam karlılığı rehberinde baştan sona anlattım. Hesabın mantığını ilk kez okuyorsanız önce gerçeklik katsayısı yazısına bakmanızı öneririm.
Hangi dönem için doldurulur?
Takvim ayı için değil, kapanış penceresi dolmuş son 30 günlük dönem için. Kasım'ın ilk haftasında Ekim'in rakamlarını doldurursanız Ekim'in son iki haftasındaki siparişlerin iadeleri henüz gelmemiş olur. E-ticarette 14 günlük cayma hakkı ve iade süresi yüzünden, Kasım'ın başında doldurduğum tablo genellikle Eylül'ün ortasından Ekim'in ortasına kadarki dönemi kapsıyor. Mağazada ya da randevuyla kapanan satışlarda pencere daha da uzun.
Birinci bölümde panel satışları nasıl yazılır?
| Sütun | Kaynak | Not |
|---|---|---|
| Platform | Meta, Google, TikTok, varsa diğerleri | |
| Harcama | Reklam paneli | KDV hariç |
| Satın alma sayısı | Reklam paneli | Seçili atıf ayarıyla |
| Satın alma değeri | Reklam paneli | Panelin raporladığı haliyle |
| Atıf ayarı | Reklam paneli | Örneğin 7 gün tıklama ve 1 gün görüntüleme |
Atıf ayarını her ay yazmak gereksiz görünebilir. Ama platformlar varsayılan ayarları zaman zaman değiştiriyor ve bir ayın katsayısı aniden değiştiğinde ilk bakacağınız yer bu sütun oluyor.
İkinci bölümde defterden hangi rakamlar alınır?
| Sütun | Kaynak | Not |
|---|---|---|
| Brüt online sipariş tutarı, KDV hariç | E-ticaret altyapısı | İade öncesi |
| İade, iptal ve ters ibraz tutarı | Muhasebe ya da sipariş sistemi | Aynı dönemin siparişlerine ait olanlar |
| Net online satış | Hesaplanır | Brüt eksi iade |
| Platformlara gönderilen tekil satın alma değeri | Sitenin olay kaydı | Her sipariş bir kez |
| Eşleşen kanal dışı satış | Kanal dışı satış defteri | Mağaza, telefon, mesaj |
| Eşleşme kapsamı | Kanal dışı satış defteri | Yüzde olarak |
En dikkat isteyen satır iade tutarı. İadeyi iadenin gerçekleştiği aya değil, siparişin verildiği döneme yazmak gerekiyor. Muhasebe sistemleri iadeyi çoğu zaman gerçekleştiği tarihe göre kaydeder. Bu yüzden iade tutarını sipariş numarası üzerinden siparişin tarihine eşleştiriyorum.
Kanal dışı satışlar için ayrı bir defter tutmanız gerekiyor. Nasıl kurulduğunu mağazada ve WhatsApp'ta kapanan satışın reklama bağlanması yazısında anlattım.
Üçüncü bölümde katsayı ve çarpanlar nasıl hesaplanır?
| Satır | Hesap |
|---|---|
| Gerçeklik katsayısı | Net online satış ÷ panellerin satın alma değeri toplamı |
| Kayıt çarpanı | Net online satış ÷ brüt online sipariş tutarı |
| Değer ve kapsam çarpanı | Brüt online sipariş tutarı ÷ platformlara gönderilen tekil değer |
| Sahiplenme çarpanı | Platformlara gönderilen tekil değer ÷ panellerin satın alma değeri toplamı |
| Kontrol | Üç çarpanın çarpımı katsayıya eşit mi? |
Kontrol satırını atlamayın. Üç çarpanın çarpımı katsayıya eşit değilse tabloda bir rakam yanlış yere yazılmış demektir. Bu basit kontrol, iki saatlik işin en çok hatasını yakalıyor.
Değer ve kapsam çarpanı 1'den büyük çıkabilir. Bu, panele gönderilen değerin brüt satıştan düşük olduğunu gösterir. Örneğin bazı siparişler hiç gönderilmiyorsa ya da kargo bedeli çıkarılarak gönderiliyorsa. 1'den küçükse büyük olasılıkla panele KDV dahil tutar gidiyordur.
Dördüncü bölümde kanal katsayıları nasıl çıkarılır?
Defterdeki her satışı tek bir kurala göre tek bir kanala yazıyorum. Kural yazılı ve her ay aynı. Sonra her kanalın defterdeki payını o kanalın panelde bildirdiği satışa bölüyorum.
| Kanal | Defterdeki pay | Panelin bildirdiği | Kanal katsayısı |
|---|---|---|---|
| Google, marka dışı arama | |||
| Google, marka araması | |||
| Google, Performance Max ve Shopping | |||
| Meta, yeni kitle | |||
| Meta, yeniden pazarlama | |||
| Kanal dışı satış getiren kampanyalar | |||
| Toplam | Deftere eşit olmalı | Panel toplamı | Toplam katsayı |
Sipariş sayısı az olan satırları bir üst düzeyde birleştiriyorum. Ayda birkaç düzine siparişle hesaplanan bir kanal katsayısı aydan aya çok oynar ve karar vermeye yaramaz.
Beşinci bölümde hedefler nasıl güncellenir?
Bu bölüm tablonun asıl çıktısı. Her kanal için defter tabanlı başabaşı ve hedefi, o kanalın katsayısına bölüyorum.
| Kanal | Defter başabaşı | Defter hedefi | Kanal katsayısı | Panel başabaşı | Panel hedefi |
|---|---|---|---|---|---|
| Örnek kanal | 3,0 | 4,5 | 0,6 | 5,0 | 7,5 |
Defter tabanlı başabaşı KDV ve iade dahil panel tutarı üzerinden hesapladıysanız, kanal katsayısının tamamına değil yalnızca sahiplenme çarpanına bölün. Aksi halde KDV ve iadeyi iki kez düşmüş olursunuz. Bu tuzağı hedef ROAS düzeltmesi yazısında örnekle anlattım.
Altıncı bölümde hangi kontrol soruları sorulur?
Tabloyu bitirmeden önce kendime şu soruları soruyorum ve cevapları tablonun altına not ediyorum.
- Toplam katsayı geçen aya göre yüzde 10'dan fazla değişti mi? Değiştiyse neden?
- Atıf ayarında, etiket kurulumunda ya da ödeme akışında bir değişiklik oldu mu?
- En düşük çarpan hangisi ve geçen ay ona yönelik ne yapılmıştı?
- Kanal dışı satışta eşleşme kapsamı değişti mi? Değiştiyse, artışın ne kadarı kapsamdan geliyor?
- Bu dönemde fiyat değişikliği ya da büyük bir indirim kampanyası oldu mu?
- Hangi kanalın katsayısı ani bir hareket gösterdi ve bütçeye dokunmadan önce nedeni bulundu mu?
Son soru en önemlisi. Bir kanalın katsayısı aniden düşüyorsa ya ölçümde bir şey bozulmuştur ya da kanal başka bir kanalın satışını sahiplenmeye başlamıştır. İki durumda da önce neden bulunur, sonra bütçe değişir.
Tablo satışla değil sözleşmeyle çalışan işlerde nasıl uyarlanır?
Teklif ve sözleşmeyle çalışan işlerde, örneğin organizasyon ve düğün firmalarında, defterin karşılığı satış faturası değil imzalanan sözleşme ve alınan kapora. Panel bu işlerde yalnızca talebi görür, form ya da mesaj. Tabloyu bu işlere uyarlarken ikinci bölümdeki net satış satırının yerine o dönemin taleplerinden imzalanan sözleşme tutarını, iade satırının yerine iptal edilen sözleşmeleri yazıyorum. Kapanış penceresi de haftalar yerine aylar oluyor. Düğün ve organizasyon firmaları için dijital pazarlama yaparken teklif sürecini reklam kaynağına bağlayan kaydı bu yüzden ilk ayda kuruyorum.
Tabloyu kim doldurmalı?
İdeal olarak pazarlama ile finansın birlikte. Panel rakamlarını pazarlama, defter rakamlarını finans getirir. Tabloyu birlikte doldurmak, iki ekibin aynı rakama bakmasını sağlar ve ay sonu toplantısındaki "kimin rakamı doğru" tartışmasını bitirir. Bu iş birliğini kurmak zor geliyorsa, ilk birkaç ayı dışarıdan bir gözle yapmak işi hızlandırabilir. Bunu reklam hesabı denetimi kapsamında yapıyorum ve ilk tabloyu ekiple birlikte dolduruyoruz.
Sık sorulan sorular
Tabloyu haftalık doldurmak daha iyi olmaz mı?
Haftalık dönemler henüz kapanmamış olduğu için katsayı her hafta oynar ve yanlış sinyal verir. Haftalık izleme için panel rakamlarını ve sipariş adedini kullanmak, katsayıyı ise ayda bir hesaplamak daha sağlıklı.
Muhasebe sistemim iadeyi siparişe bağlayamıyor, ne yapmalıyım?
E-ticaret altyapınızın sipariş kayıtlarında iade durumu genellikle siparişin üzerinde tutulur. İade tutarını oradan, sipariş tarihiyle birlikte almak daha kolay. Muhasebedeki toplam iade rakamını yalnızca kontrol için kullanın.
Tablonun bir şablonunu paylaşabilir misiniz?
Yukarıdaki bölümler şablonun kendisi. Altı bölümü ayrı sekmeler olarak açıp sütunları birebir aktarmanız yeterli. Formülleri ilk ay elle kontrol etmenizi öneririm, ikinci aydan itibaren tablo kendini taşır.
Kaynaklar
Reklamların satış getirmiyor mu?
Reklam hesabını birlikte inceleyelim, nerede bütçe kaybettiğini netçe görelim.
Ücretsiz Ön Görüşme