Sayılarla ne demek?
Eski analitik modeller her şeyi oturum ve sayfa görüntüleme etrafında kurardı. Olay bazlı modelde ise temel birim olaydır: sayfa açılması da, sepete ekleme de, video izleme de aynı yapıda birer kayıttır.
Bu değişimin pratik sonucu esnekliktir. Hangi hareketin ölçüleceğine siz karar verirsiniz; sistem size hazır bir kalıp dayatmaz. Ama bu esneklik bir sorumluluk da getirir: neyi ölçmediğinizi hiçbir rapor size söylemez.
GA4 bu modelin en yaygın örneği; Meta ve TikTok pikselleri de aynı mantıkla çalışır. Yani bir kez doğru kurulan olay yapısı, birden çok platforma aynı veriyi besleyebilir.
Oturum modelinden farkı
| Konu | Oturum bazlı | Olay bazlı |
|---|---|---|
| Temel birim | Sayfa görüntüleme | Her tür etkileşim |
| Esneklik | Hazır kalıplar | Serbest tasarım |
| Uygulama ve web | Ayrı yapılar | Aynı yapı |
| Kurulum sorumluluğu | Düşük | Yüksek |
Son satır çoğu geçişte hafife alınıyor. Eski sistemde birçok şey kendiliğinden ölçülüyordu; yeni modelde ölçmediğiniz hareket hiç var olmamış gibi raporlardan kayboluyor.
Nasıl kurulur?
- Önce soruyu yazın. Hangi karar için hangi veri gerekiyor?
- Olay listesi çıkarın. Adı, tetiklendiği an, parametreleri.
- Standart adları kullanın. Platformlar onları tanıyor.
- Parametreleri eksiksiz gönderin. Değer ve para birimi şart.
- Canlıya almadan test edin. Hata sonradan geriye dönük düzelmiyor.
Uygulamada ne oluyor?
En sık hata, olay listesinin hiç yazılmaması. Kurulum "ne varsa ölçelim" diye yapılıyor ve sonuçta yüzlerce anlamsız kayıt birikirken asıl önemli hareketlerden biri eksik kalıyor.
İkinci gözlem, adlandırmanın tutarsız olması. Aynı hareket bir sayfada "sepete_ekle", diğerinde "add_to_cart" olarak gönderiliyor; raporda iki ayrı olay görünüyor ve toplam hiçbir zaman doğru çıkmıyor.
Üçüncüsü, parametrelerin eksik bırakılması. Satın alma olayı gönderiliyor ama tutar ve para birimi yok; olay sayılıyor, gelir hiç ölçülmüyor.
Dördüncüsü, geçişte eski raporların arayışı. Oturum modeline alışmış ekipler aynı tabloları arıyor, bulamıyor ve sistemi eksik sanıyor; oysa sorun soruyu yeniden kurmamakta.
Beşincisi, testin atlanması. Hatalı gönderilen bir olay birkaç hafta fark edilmiyor ve o dönemin verisi kalıcı olarak bozuk kalıyor.
Altıncısı, her tıklamanın olay yapılması. Anlamsız etkileşimler veri hacmini şişiriyor, raporları okunmaz hale getiriyor ve bazı platform sınırlarına gereksiz yere yaklaştırıyor.
Yedincisi, belgelendirme yapılmaması. Olayı kuran kişi ayrıldığında hangi olayın neyi ölçtüğünü kimse bilmiyor ve yeni kurulumlar eskiyle çakışıyor.
Sekizincisi, platformların ayrı ayrı kurulması. Aynı hareket GA4, Meta ve TikTok için üç farklı yerden tetikleniyor; zamanla üçü farklı sayılar vermeye başlıyor.
Dokuzuncusu, olayın tetiklendiği anın yanlış seçilmesi. Satın alma düğmeye basıldığında gönderiliyor ama ödeme başarısız olabiliyor; olay onay sayfasında tetiklenmeliydi.
Onuncusu, kişisel verinin parametrelere karışması. E-posta ya da telefon numarası düz metin olarak gönderildiğinde hem platform kuralları hem yasal düzenlemeler ihlal ediliyor.
On birincisi, olay yapısının ürünle birlikte güncellenmemesi. Siteye yeni bir özellik ekleniyor ama ölçümü eklenmiyor; o özelliğin işe yarayıp yaramadığı hiçbir zaman öğrenilemiyor.
On ikincisi, ölçüm planının bir kerelik iş sanılması. Olay listesi yılda en az bir kez gözden geçirilmeli; kullanılmayan olaylar temizlenmeli, yeni ihtiyaçlar eklenmeli. Aksi halde yapı kendi ağırlığı altında okunmaz hale geliyor.
Neyi çözmez?
Olay bazlı model, ölçmediğiniz şeyi göstermez. Esnekliğin bedeli budur: eksik kurulum hiçbir raporda uyarı vermez.
Sıkça sorulan sorular
Oturum modelinden neden vazgeçildi?
Web ve uygulamayı aynı yapıda ölçebilmek ve hangi hareketin ölçüleceğini serbestçe belirleyebilmek için.
Her tıklamayı ölçmeli miyim?
Hayır. Yalnızca bir karar için gereken hareketleri ölçün; gerisi gürültü üretir.
Hatalı veri sonradan düzelir mi?
Düzelmez. Yanlış gönderilen olay geçmişe dönük düzeltilemediği için test canlıdan önce yapılmalı.
Bu kavramın bütün resim içindeki yerini Dönüşüm Takibi ve Ölçümleme Rehberi içinde ayrıntılı anlattım.
GA4, GTM, Meta Pixel, CAPI, Google Ads dönüşüm, TikTok Pixel ve event doğrulama ile sağlam ölçümleme altyapısı.