OpenAI nasıl bugünkü yapısına ulaştı?
OpenAI, Aralık 2015'te yapay zeka araştırmalarını kâr baskısından uzak yürütmek amacıyla kâr amacı gütmeyen bir kuruluş olarak kuruldu. Büyük modelleri eğitmenin gerektirdiği işlem gücü maliyeti arttıkça 2019'da "sınırlı kâr" adı verilen bir yapıya geçti ve Microsoft ile uzun süreli bir ortaklık kurdu. 30 Kasım 2022'de yayımlanan ChatGPT, şirketi dünyanın en tanınan teknoloji markalarından biri hâline getirdi.
Ekim 2025'te OpenAI yapısını yeniden düzenledi: kâr amacı gütmeyen kuruluş OpenAI Foundation adını aldı ve kâr amaçlı kol, vakfın kontrolündeki bir kamu yararı şirketine dönüştü. Bu düzenlemede Microsoft yaklaşık yüzde 27, vakıf ise yaklaşık yüzde 26 hisse sahibi oldu. Şubat 2026'da şirket, Amazon, Nvidia ve SoftBank'in katıldığı 110 milyar dolarlık bir yatırım turu açıkladı. Aynı dönemde ChatGPT'nin haftalık aktif kullanıcı sayısı 900 milyonu aştı.
Sayılarla bir örnek: Bir e-ticaret sitesinin robots.txt dosyasında yıllar önce eklenmiş "tüm botları engelle" türünden geniş bir kural bulunuyor ve bu kural OpenAI'ın arama botunu da kapsıyor. Site, ChatGPT'nin web aramasında kaynak olarak gösterilme fırsatını farkında olmadan kaçırıyor. OpenAI'ın model eğitimi, arama ve kullanıcı istekleri için ayrı botlar kullandığını bilmek, bu kararların bilinçli verilmesini sağlıyor.
OpenAI'ın web tarayıcıları
| Bot | Amacı | Engellersen ne olur? |
|---|---|---|
| GPTBot | Model eğitimi için içerik toplama | İçeriğin gelecekteki model eğitiminde kullanılmaması istenmiş olur |
| OAI-SearchBot | ChatGPT aramasında sayfaları gösterme | ChatGPT arama yanıtlarında kaynak olarak görünme şansı azalır |
| ChatGPT-User | Kullanıcının isteğiyle sayfa ziyareti | Kullanıcı istediğinde sayfan okunamayabilir |
Bu ayrım, robots.txt dosyasında her bot için ayrı karar verebilmeni sağlar.
Markalar OpenAI ekosisteminde nasıl konumlanmalı?
- Bot kararlarını ayrı ver. Arama botuna izin verip eğitim botunu engellemek gibi seçenekleri bilinçli değerlendir.
- ChatGPT'deki görünürlüğü ölç. Hedef sorularında markanın anılıp anılmadığını düzenli takip et.
- Reklam seçeneklerini izle. ChatGPT reklamlarının Türkiye'ye gelişini ve formatlarını takip et.
- API kullanımında veri koşullarını oku. Kurumsal veriyle çalışırken sözleşmedeki veri kullanımı ve saklama maddelerine bak.
- Tek sağlayıcıya bağlanma. Ürününü gerektiğinde farklı model sağlayıcılarına geçebilecek şekilde kur.
OpenAI hakkında yanlış bilinenler
- "OpenAI açık kaynak bir şirkettir." Adındaki "open" kelimesine rağmen ana modelleri kapalıdır; bazı açık ağırlıklı modeller de yayımlar.
- "OpenAI, Microsoft'a aittir." Microsoft büyük bir hissedardır ama şirketi kontrol eden yapı OpenAI Foundation'dır.
- "ChatGPT ile OpenAI aynı şeydir." ChatGPT şirketin ürünlerinden biridir; API ve diğer ürünler de vardır.
- "Tüm botları engellemek güvenlidir." Arama botunu engellemek, yapay zeka aramasındaki görünürlüğü de keser.
Sıkça sorulan sorular
OpenAI'ın kurucuları kimler?
OpenAI; Sam Altman, Greg Brockman, Ilya Sutskever ve Elon Musk'ın da aralarında bulunduğu bir grup tarafından kuruldu. Musk daha sonra yönetim kurulundan ayrıldı.
OpenAI'ın misyonu nedir?
Şirketin tüzüğü, yapay genel zekanın tüm insanlığa fayda sağlamasını misyon olarak tanımlar.
OpenAI'ın en büyük rakipleri kimler?
Anthropic, Google DeepMind, Meta ve Çin merkezli açık model geliştiricileri başlıca rakipler arasında yer alıyor.
Şirket yapısındaki değişikliğe ve Microsoft ortaklığına dair resmi açıklama için Microsoft: The next chapter of the Microsoft–OpenAI partnership yazısına bakabilirsin.
OpenAI botlarına erişim kararlarının görünürlüğe etkisini ve robots.txt ayarlarını GEO ve yapay zeka SEO rehberinde adım adım anlattım.
ChatGPT, Gemini ve Google AI Modu'nda markanızın doğru bilgiyle anılmasını ve kaynak gösterilmesini sağlayan, ölçülebilir GEO danışmanlığı.
