Sayılarla ne demek?
MUM, Google'ın karmaşık soruları yanıtlamak için geliştirdiği büyük bir yapay zeka modelidir. Adındaki "çok görevli" ifadesi, modelin anlama, üretme ve dönüştürme gibi birden fazla işi aynı anda yapabildiğini; "birleşik" ifadesi ise farklı dillerdeki ve farklı biçimlerdeki (metin, görsel) bilgiyi tek bir yapıda işleyebildiğini anlatır.
Google, MUM'u duyururken şu örneği verdi: "Adams Dağı'na tırmandım, şimdi sonbaharda Fuji Dağı'na tırmanmak istiyorum, farklı olarak ne hazırlamalıyım?" Böyle bir soru, bugün kullanıcının birçok arama yapmasını gerektirir. MUM'un hedefi, iki dağın yükseklik, iklim ve rota farklarını, hatta Japonca kaynaklardaki bilgileri birlikte değerlendirerek bu tür soruları daha az aramayla yanıtlamaktı. Google MUM'un bilinen ilk uygulamasında, aşı adlarının 50'den fazla dildeki 800'ü aşkın varyasyonunu kısa sürede tanımlayarak ilgili aramalarda doğru bilgiyi öne çıkardı.
MUM hakkında en önemli ayrım, kullanım alanıdır. Google'ın sıralama sistemleri rehberine göre MUM şu anda genel sıralama için değil, belirli uygulamalar için kullanılmaktadır; örneğin öne çıkan snippet'lerin iyileştirilmesi ve bazı arama özellikleri. Bu yüzden "MUM için optimizasyon" iddialarına temkinle yaklaşılmalıdır.
Google'ın dil sistemleri karşılaştırması
| Sistem | Yıl | Ana yeteneği | Kullanım |
|---|---|---|---|
| RankBrain | 2015 | Kelime ve kavram ilişkisi | Genel sıralama |
| Neural matching | 2018 | Kavram eşleşmesi | Genel sıralama |
| BERT | 2019 | Bağlam içinde anlama | Genel sıralama, snippet |
| MUM | 2021 | Çok dilli, çok biçimli, çok görevli | Belirli uygulamalar |
MUM'un mesajı, aramanın dil ve biçim sınırlarını aşan bir anlamaya doğru ilerlediğidir.
MUM'un işaret ettiği yöne hazırlanırken
- Karmaşık soruları bütünüyle yanıtla. Karşılaştırma, hazırlık, adımlar.
- Görselleri bilgi taşıyıcı olarak kullan. Açıklamalı ve bağlamlı.
- Varlıkları net adlandır. Yer, ürün, kavram adları açık.
- Çok dilli içerikte tutarlı ol. Diller arası aynı bilgi.
- Özel optimizasyon vaatlerine temkinli yaklaş. Temel ilkeler geçerli.
Uygulamada ne oluyor?
En sık durum, MUM'un genel sıralamada kullanıldığının sanılması. "MUM güncellemesi" adıyla sıralama değişimleri açıklanıyor; oysa Google bu kullanımı doğrulamıyor.
İkinci gözlem, "MUM optimizasyonu" hizmetleri. İçeriğe yapay çok dillilik ekleniyor ya da görseller rastgele çoğaltılıyor; bir kazanç görülmüyor.
Üçüncüsü, karmaşık soruların parçalı yanıtlanması. Kullanıcının asıl ihtiyacı birkaç sayfaya dağılmış; hiçbir sayfa bütünü anlatmıyor.
Dördüncüsü, görsellerin bilgi taşımaması. Dekoratif görseller kullanılıyor; görselin neyi gösterdiği metinde açıklanmıyor.
Beşincisi, çok dilli sitelerde tutarsız bilgi. Türkçe ve İngilizce sayfalarda farklı fiyat ve özellikler yazıyor; diller arası tutarlılık bozuluyor.
Altıncısı, varlık adlarının farklı dillerde farklı yazılması. Ürün adı bir dilde çevrilmiş, diğerinde özgün; aynı ürün olduğu anlaşılmıyor.
Yedincisi, karşılaştırma içeriğinin eksikliği. Kullanıcılar "X ile Y arasında ne fark var" diye soruyor; site ürünleri yalnızca tek tek anlatıyor.
Sekizincisi, eski duyuruların güncel özellik gibi aktarılması. 2021'de tanıtılan bazı deneyimler zaman içinde değişti ya da kaldırıldı; içerikler bunları hala geçerli gibi anlatıyor.
Dokuzuncusu, yapay zeka destekli aramanın MUM'la karıştırılması. Bugünkü yapay zeka özetleri farklı ve daha yeni modellerle çalışıyor; kavramlar birbirine karışıyor.
Onuncusu, görsel aramanın ihmal edilmesi. Kullanıcılar kamerayla arama yapıyor; ürün görselleri ve açıklamaları bu kullanım için hazırlanmıyor.
On birincisi, yabancı dildeki kaynakların değerinin görülmemesi. Konu hakkında en iyi bilgi başka bir dilde olabiliyor; Türkçe içerik bu bilgiyi özgün biçimde aktarmıyor.
On ikincisi, MUM'un açtığı yolun bugün sürmesi. Çok dilli ve çok biçimli anlama, yapay zeka destekli aramanın temel özelliklerinden biri haline geldi.
Neyi değiştirmez?
MUM, sayfaların genel sıralamasını belirleyen temel sinyallerin yerini almaz. Belirli uygulamalarda daha derin anlama sağlar; içerik için geçerli ilkeler aynı kalır.
Sıkça sorulan sorular
MUM sıralamada kullanılıyor mu?
Google'a göre şu anda genel sıralama için değil, öne çıkan snippet'lerin iyileştirilmesi gibi belirli uygulamalarda kullanılıyor.
MUM ile BERT farkı nedir?
MUM, BERT'ten çok daha büyüktür, 75 dilde eğitilmiştir ve metinle birlikte görselleri de anlayabilir.
MUM için ne yapmalıyım?
Özel bir şey gerekmez; karmaşık soruları bütünüyle yanıtlayan, varlıkları net adlandıran ve görselleri bilgi taşıyıcı olarak kullanan içerik yeterlidir. Bkz. anlamsal SEO ve üretken arama.
Bu kavramın bütün resim içindeki yerini SEO Danışmanlığı Rehberi içinde ayrıntılı anlattım.
Teknik SEO, içerik stratejisi, kategori mimarisi, otorite ve organik trafiği dönüşüme çeviren bütünsel SEO danışmanlığı.