Sayılarla ne demek?
INP, bir sayfanın kullanıcı etkileşimlerine ne kadar hızlı tepki verdiğini ölçer. Kullanıcı bir düğmeye tıkladığında, menüyü açtığında ya da bir filtre kutucuğunu işaretlediğinde, ekranda bir sonraki görsel değişikliğin oluşmasına kadar geçen süre hesaplanır. Ziyaret boyunca yapılan bütün etkileşimler izlenir ve en yavaşlarından biri sayfanın INP değeri olur.
Eski metrik FID yalnızca ilk etkileşimin başlama gecikmesine bakıyordu; bu yüzden çoğu site kolayca "iyi" çıkıyordu. INP ise ziyaret boyunca bütün etkileşimleri ve tepkinin tamamını ölçer. Örneğin "sepete ekle" düğmesine basıldığında 80 ms giriş gecikmesi, 260 ms JavaScript işleme süresi ve 60 ms ekrana çizme süresi varsa, bu etkileşim 400 ms'dir ve "iyileştirme gerekli" bandına düşer.
INP sorunlarının çoğu ana iş parçacığının meşgul olmasından kaynaklanır. Tarayıcı aynı anda yalnızca bir JavaScript görevi çalıştırabilir; 50 ms'yi aşan uzun görevler sırasında kullanıcının tıklaması beklemek zorunda kalır. Üçüncü taraf betikler, büyük JavaScript paketleri ve gereksiz yeniden oluşturmalar en yaygın sebeplerdir.
INP'nin üç aşaması
| Aşama | Ne olur? | Tipik çözüm |
|---|---|---|
| Giriş gecikmesi | Tıklama, meşgul ana iş parçacığını bekler | Uzun görevleri bölmek, üçüncü taraf betikleri ertelemek |
| İşleme süresi | Olay dinleyicileri çalışır | Olay kodunu hafifletmek, işi sonraya bırakmak |
| Sunum gecikmesi | Tarayıcı yeni kareyi çizer | DOM boyutunu küçültmek, ağır stil hesaplamalarını azaltmak |
Hangi aşamanın süreyi tükettiği bilinmeden yapılan iyileştirmeler tahmine dayanır.
INP'yi iyileştirirken
- Yavaş etkileşimleri bul. Saha verisi ve gerçek kullanıcı izleme.
- Laboratuvarda yeniden üret. Geliştirici araçları performans paneli.
- Aşamaya ayır. Gecikme, işleme, sunum.
- Uzun görevleri böl. İşi parçalara ayırıp tarayıcıya nefes aldır.
- Üçüncü taraf betikleri denetle. Gereksizleri kaldır, diğerlerini ertele.
Uygulamada ne oluyor?
En sık durum, sayfa yüklenirken yapılan tıklamaların beklemesi. Sayfa görünüyor ama JavaScript hala çalışıyor; kullanıcı menüye tıklıyor ve yarım saniye hiçbir şey olmuyor.
İkinci gözlem, filtre kutucuklarının yavaş tepki vermesi. Her tıklamada bütün ürün listesi yeniden oluşturuluyor; kategori sayfasında INP 600 ms'yi aşıyor.
Üçüncüsü, üçüncü taraf betiklerin payının bilinmemesi. Sohbet eklentisi, ısı haritası ve reklam etiketleri ana iş parçacığını paylaşıyor; site ekibinin kodu masum ama INP kötü.
Dördüncüsü, olay dinleyicilerinde gereksiz işlerin yapılması. Tıklama anında analitik olayı gönderiliyor, animasyon hesaplanıyor ve veri işleniyor; görsel yanıt en sona kalıyor.
Beşincisi, çok büyük DOM yapısı. Sayfada binlerce öğe var; her küçük değişiklikte tarayıcı ağır stil ve düzen hesaplamaları yapıyor.
Altıncısı, FID'den INP'ye geçişte şaşırılması. Yıllarca yeşil görünen site Mart 2024'ten sonra etkileşim metriğinde sarıya döndü.
Yedincisi, mobil cihazların gücünün hafife alınması. Geliştirici bilgisayarında her şey akıcı; orta seviye bir Android telefonda aynı etkileşim dört kat daha yavaş çalışıyor.
Sekizincisi, çerez izni penceresinin INP'yi bozması. Kullanıcının ilk etkileşimi izin düğmesi ve bu tıklama bütün etiketlerin aynı anda yüklenmesini tetikliyor; tepki gecikiyor.
Dokuzuncusu, görsel geri bildirimin ertelenmesi. Düğmeye basıldığında yükleniyor göstergesi bile ağ isteği bittikten sonra çıkıyor; oysa önce anında görsel yanıt verilip ağır iş sonraya bırakılabilir.
Onuncusu, laboratuvar araçlarının INP'yi doğrudan ölçmemesi. Lighthouse etkileşim yapmadığı için yakın bir gösterge olan toplam engelleme süresine bakıyor; asıl INP ancak saha verisinde görülüyor.
On birincisi, hidrasyon sırasında etkileşimlerin kilitlenmesi. Sunucuda oluşturulan sayfa görünüyor ama çatının JavaScript'i henüz bağlanmadığı için düğmeler tepkisiz kalıyor.
On ikincisi, INP'nin yalnızca SEO metriği sanılması. Yavaş tepki veren bir "sepete ekle" düğmesi çift tıklamaya, hatalı siparişlere ve terk edilen sepetlere yol açıyor.
Neyi göstermez?
INP, sayfanın ne kadar hızlı yüklendiğini göstermez. Yükleme hızı için LCP, görsel kararlılık için CLS ayrıca izlenir.
Sıkça sorulan sorular
İyi bir INP kaç milisaniye?
Ziyaretlerin yüzde 75'inde 200 ms ya da altı.
INP ile FID farkı ne?
FID yalnızca ilk etkileşimin başlama gecikmesini, INP ise bütün etkileşimlerin tam tepki süresini ölçer.
Lighthouse INP ölçer mi?
Standart yükleme testinde ölçmez; toplam engelleme süresi yakın bir göstergedir.
Bu kavramın bütün resim içindeki yerini SEO Danışmanlığı Rehberi içinde ayrıntılı anlattım.
Teknik SEO, içerik stratejisi, kategori mimarisi, otorite ve organik trafiği dönüşüme çeviren bütünsel SEO danışmanlığı.
