Filtre sayfalarının yalnızca küçük bir kısmı index'lenmelidir. Kendi başına aranan, yeterli ürün taşıyan ve kalıcı olan tek boyutlu filtreler, örneğin "siyah deri çanta" ya da bir markanın koşu ayakkabıları, optimize edilmiş sayfa olarak dizine açılır, geri kalan kombinasyonlar dizin dışında tutulur. Dizine girmesi gerekmeyen filtre URL'leri için Google'ın güncel önerisi taramayı robots.txt ile engellemektir. Canonical ve nofollow bu iş için uzun vadede daha az etkili kalıyor.
Bu kararı sahada iki uçta yanlış verilmiş görüyorum. Bir grup mağaza her filtreyi dizine açık bırakmış. Search Console'da dizindeki URL sayısı ürün sayısının birkaç katı. Diğer grup panikle bütün filtreleri robots.txt ile kapatmış ve "kadın siyah bot" gibi gerçekten aranan sayfaları da kaybetmiş. Bu karar, e-ticaret SEO rehberinde anlattığım dizin envanterinin en hassas parçası. Aşağıda hangi filtreyi neden açıp neden kapattığımı ve bunu hangi araçla yaptığımı anlatıyorum.
Filtre sayfası nedir ve kategori sayfasından farkı ne?
Filtre sayfası, bir kategori sayfasındaki ürünlerin renk, beden, marka, fiyat ya da malzeme gibi bir veya birkaç özelliğe göre daraltılmış halini gösteren URL'dir. Kategori sayfası bilinçli olarak kurulmuş kalıcı bir hedef sayfadır. Filtre sayfası ise kullanıcının seçimleriyle otomatik üretilir ve çoğu zaman bir URL parametresi taşır.
Sorun bu otomatik üretimde başlıyor. Kullanıcı için tek tıkla oluşan bir görünüm, Google için ayrı bir adrestir ve her adres taranmayı bekler. Renk, beden, marka ve fiyat seçenekleri çarpıldığında tek bir kategoriden binlerce adres çıkar. Bu yapının genel adı faceted navigation. Filtrelerin yarattığı tarama ve kopya sorunlarını faceted navigation sorunları nasıl çözülür yazısında ayrıca anlattım. Burada odak noktası dizin kararı.
Hangi filtre sayfaları index'lenmeli?
Index'lenmesi gereken filtre sayfaları, ayrı bir arama ifadesine karşılık gelen, bu ifade için kategori sayfasından daha isabetli sonuç veren, sayfayı dolduracak kadar ürün taşıyan ve stok değişse de kalıcı olan filtrelerdir. Dört koşulu birlikte sağlayan filtre sayısı çoğu mağazada sanıldığından çok daha azdır.
| Kriter | Index'le | Dizin dışında tut |
|---|---|---|
| Arama talebi | Filtre değeri kategoriyle birlikte aranıyor ("kadın siyah bot") | Kimse bu kombinasyonu aramıyor |
| Boyut sayısı | Tek boyut, kanıt varsa en fazla iki | Üç ve daha fazla filtre birlikte |
| Ürün sayısı | Sayfayı anlamlı biçimde dolduruyor | Bir iki ürün ya da boş sonuç |
| Kalıcılık | Sezondan sezona sürüyor | Geçici stok, kampanya, fiyat aralığı |
| Filtre türü | Renk, marka, malzeme, kullanım alanı | Sıralama, sayfa başına ürün, stok durumu, beden |
Index'lediğim filtrelerin çoğu tek boyutludur. Marka, renk ya da malzeme. İki boyutlu kombinasyonları ("kadın siyah deri bot") yalnızca arama verisi açıkça gösteriyorsa açarım. Üç ve daha fazla filtrenin birleştiği adresleri dizine açtığım bir durum hatırlamıyorum. Bedeni neredeyse hiç açmam, çünkü "38 numara bot" gibi aramalar azdır ve beden stoğu her gün değişir.
Marka filtresi ayrı bir durum. Çok markalı mağazalarda marka adı ve ürün tipi birlikte aranır, örneğin bir marka adı ile "koşu ayakkabısı" ifadesi, ve bu aramalar genelde yüksek dönüşümlüdür. Ayrı bir marka sayfanız varsa, kategori içindeki marka filtresini dizine açmadan önce iki sayfanın aynı aramayı hedefleyip hedeflemediğine bakın. İkisi birden açık kalırsa birbirinin önünü keser.
Bir filtrenin arama talebi olup olmadığı nasıl anlaşılır?
Bir filtrenin arama talebi. Search Console'da kategori adıyla birlikte geçen özellik sorgularına, Google Ads arama terimleri raporuna, anahtar kelime araçlarındaki hacme ve site içi arama kayıtlarına bakılarak anlaşılır. Dört kaynaktan en az ikisi aynı ifadeyi gösteriyorsa o filtre güçlü bir adaydır.
Search Console'da en hızlı yöntem, performans raporunda sorgu filtresine kategori adını yazmak ve çıkan sorguları renk, marka, malzeme gibi özelliklere göre gruplamaktır. Mağaza bu sorgularda zaten gösterim alıyor ama tıklama almıyorsa, eksik olan genelde o sorguya özel bir sayfadır. Site içi arama ise en çok gözden kaçan kaynak. Kullanıcıların mağazanın kendi arama kutusuna yazdığı "su geçirmez" ya da "geniş kalıp" gibi ifadeler, Google'da da aranan ama sitede karşılığı olmayan filtreleri gösterir.
Hacim konusunda katı bir eşik koymam. Ayda birkaç düzine aranan "erkek lacivert keten gömlek" sayfası, yüksek hacimli genel bir aramadan daha kolay satış getirebilir. Yeter ki ürünü olsun. Karar verirken hacimden çok ürün derinliğine ve ifadenin ticari niyetine bakarım.
Index'lenmeyecek filtreler noindex mi, canonical mı, robots.txt mi yapılmalı?
Dizine girmesi gerekmeyen filtre URL'leri için en kalıcı çözüm robots.txt ile taramayı engellemektir. Zaten dizine dolmuş filtreler varsa önce noindex ile dizinden çıkarılır, sonra tarama kapatılır. Kategoriye işaret eden canonical etiketi yardımcı bir sinyal olarak kalabilir ama tek başına filtre sorununu çözmez.
Google'ın fasetli gezinme belgesi bu konuda net. Dizine girmesi gerekmeyen filtre URL'leri için robots.txt ile taramayı engellemeyi ya da filtreleri URL parçası (#) ile çalıştırmayı öneriyor. Canonical ile filtresiz sürümü göstermenin tarama hacmini ancak zamanla azaltabileceğini, nofollow'un ise yalnızca o URL'ye giden her linkte kullanılırsa işe yarayacağını yazıyor ve iki yöntemin de uzun vadede robots.txt ve URL parçasına göre daha az etkili olduğunu ekliyor.
| Yöntem | Tarama | Dizin | Ne zaman kullanırım |
|---|---|---|---|
| Robots.txt engeli | Durur | Dışarıdan linklenmişse içeriksiz URL olarak kalabilir | Değeri olmayan kombinasyonlar, sıralama ve sayfa başına ürün parametreleri |
| Noindex, follow | Sürer | Sayfa dizinden çıkar | Dizine dolmuş filtreleri temizlerken geçiş aracı olarak |
| Canonical kategoriye | Zamanla azalır | Kararı Google verir | Kategoriye çok yakın filtrelerde ek sinyal olarak |
| URL parçası (#) | Etkilenmez | Ayrı URL oluşmaz | Yeni kurulan altyapıda dizine girmeyecek seçimler |
| Statik URL ve kendini gösteren canonical | Sürer | Dizine girer | Talebi olan, index'lenecek filtreler |
En sık yapılan hata sıralamayla ilgili. Binlerce filtre URL'si dizindeyken robots.txt engeli koyarsanız Google bu sayfaları artık taramaz ve sayfadaki noindex etiketini hiç görmez. URL'ler Search Console'da "robots.txt tarafından engelleniyor olsa da dizine eklendi" uyarısıyla uzun süre kalabilir. Bu yüzden önce noindex koyar, dizindeki sayının düştüğünü görür, sonra robots.txt kuralını eklerim. Canonical tarafının ayrıntısı canonical etiketi kullanımı yazısında.
Index'lenecek filtre sayfası nasıl kalıcı bir landing page'e dönüştürülür?
Index'lenecek filtre sayfası. Parametresiz ve sabit bir URL'ye, kendisini gösteren bir canonical etikete, kendi title ve H1'ine, kısa bir giriş metnine ve kategori sayfasından gelen taranabilir bir linke kavuşturularak landing page'e dönüştürülür. Bu noktadan sonra o sayfa artık bir filtre değil, kategori ağacının bir dalıdır.
Adres olarak /canta?renk=siyah&malzeme=deri yerine /canta/siyah-deri gibi bir yol kullanırım ve kullanıcı bu kombinasyonu filtre panelinden seçtiğinde onu bu adrese götürürüm. Parametreyle kalmak zorundaysanız Google'ın önerisine uyun. Parametreleri standart &. Ayırıcıyla bağlayın, filtre sırasını sabitleyin ve aynı filtrenin iki kez eklenmesine izin vermeyin. Aksi halde aynı sayfanın "siyah ve deri" ile "deri ve siyah" sürümleri ayrı adresler olarak taranır. Adres kurallarının ayrıntısı için e-ticaret sitelerinde URL yapısı nasıl olmalı yazısına bakabilirsiniz.
Sayfaya kategori sayfasından link vermek de şart. Çoğu mağazada filtre paneli JavaScript ile çalıştığı için Google o linki göremeyebilir. Ben kategori sayfasına "Popüler seçimler" adlı küçük bir link bloğu ekler, index'lenen filtre sayfalarını oradan normal bağlantılarla veririm. Bu sayfaları site haritasına da eklerim. Index'lenmeyen filtreler ise site haritasına hiçbir zaman girmez.
Sayfa içeriğini kategoriden ayırmak da gerekiyor. "Siyah Deri Çanta Modelleri" gibi bir title, "Siyah Deri Çanta" H1'i ve bu kombinasyona özgü iki üç cümlelik bir giriş yazarım. Deri bakımı ya da siyah çantanın hangi kullanımlara uyduğu gibi kısa ve somut bir bilgi yeterli. Kategori açıklamasını olduğu gibi kopyalayan filtre sayfaları Google'ın gözünde yine kategorinin kopyası olarak kalır.
Fiyat, sıralama ve stok filtreleri neden index'lenmez?
Fiyat aralığı, sıralama, sayfa başına ürün sayısı ve "yalnızca stokta olanlar" gibi seçenekler index'lenmez, çünkü hiçbiri ayrı bir arama ifadesine karşılık gelmez ve hepsi aynı ürünlerin yeniden düzenlenmiş halini gösterir. Bu parametreler ayrıca sürekli değişir. Bugün 500 ile 750 TL arasında dört ürün gösteren sayfa yarın boş kalabilir.
Google'ın sayfalama belgesi de liste sayfalarının filtre ve sıralama varyasyonlarını dizin dışında tutmak için noindex robots meta etiketinin ya da robots.txt'nin kullanılabileceğini yazıyor. Boş sonuç veren kombinasyonlar için fasetli gezinme belgesinin önerisi 404 durum kodu döndürmek. Boş sonucu genel bir "bulunamadı" sayfasına yönlendirmek önerilmiyor. Boş filtre sayfasının 200 koduyla "ürün bulunamadı" yazdığı mağazalarda Search Console'da soft 404 uyarıları birikir.
Yanlış filtre kararının bedeli Search Console'da nasıl görünür?
Yanlış filtre kararının bedeli Search Console'daki sayfa dizine ekleme raporunda, dizine eklenmemiş sayfaların sayısında ve nedenlerinde görünür. Dizindeki sayfa sayısı hedeflenen envanterin çok üstündeyse filtreler fazla açıktır. Değerli filtre sayfaları "Bulundu" ya da "Tarandı" ile başlayan "şu anda dizine eklenmiş değil" durumlarında bekliyorsa Google'ın tarama ve kalite önceliği başka yerlere kaymıştır.
Raporda en çok baktığım iki satır "Kullanıcı tarafından seçilen standart sayfa olmadan kopya" ve "Kopya, Google kullanıcıdan farklı bir standart sayfa seçti". Birincisi, filtre URL'lerinin canonical etiketi olmadan kategori sayfasının kopyası olarak değerlendirildiğini gösterir. İkincisi sizin canonical tercihinizin kabul edilmediğini söyler. Benim karşılaştığım vakalarda nedeni çoğu zaman canonical verilen filtre sayfasının kategoriden belirgin biçimde farklı ürünler göstermesiydi. Bu tablonun genel adı index bloat. Teşhis adımlarını index sorunları nasıl teşhis edilir ve çözülür yazısında topladım.
Açtığınız filtre sayfalarının işe yarayıp yaramadığını da aynı araçtan izlersiniz. Performans raporunda sayfa filtresine bu sayfaların ortak yol parçasını yazıp üç ay boyunca tıklama ve gösterim eğrisine bakarım. Gösterim alıp tıklama almayan sayfalarda title'ı, hiç gösterim almayanlarda talebin gerçekten var olup olmadığını yeniden sorgularım. Üç ayın sonunda hâlâ gösterim almayan bir filtre sayfasını dizinden çıkarmaktan çekinmem.
Bir filtre index stratejisi nasıl belgelenir ve korunur?
Bir filtre index stratejisi, her filtre türü için tek satırlık bir kararın yazıldığı, yazılım ekibiyle paylaşılan ve yeni filtre eklendiğinde güncellenen bir tabloyla belgelenir. Belge olmadan verilen kararlar ilk tema güncellemesinde ya da yeni bir filtre eklendiğinde kaybolur.
| Filtre türü | Örnek adres | Karar | Uygulama |
|---|---|---|---|
| Marka | /ayakkabi/marka-adi | Index | Statik URL, kendini gösteren canonical, site haritası |
| Renk | /canta/siyah | Talep varsa index | Talep yoksa parametre olarak kalır, robots.txt ile kapanır |
| Renk ve malzeme | /canta/siyah-deri | Yalnızca talep kanıtlıysa | Statik URL, kategori sayfasından link |
| Beden | ?beden=38 | Dizin dışı | Robots.txt, filtre panelinde taranabilir link yok |
| Fiyat aralığı | ?fiyat=500-750 | Dizin dışı | Robots.txt |
| Sıralama | ?sirala=fiyat-artan | Dizin dışı | Robots.txt |
Aynı mantığın büyük ölçekte nasıl çalıştığını online bilet platformu vaka analizinde anlattım. Orada filtre yerine rota ve tarih vardı ama karar aynıydı. Rota ve destinasyon kombinasyonları indekslenebilir kalıcı sayfalar oldu, tarih parametreleri dinamik arayüzde tutuldu. Talep, envanter ve içerik yeterliliği olmayan zayıf rota sayfaları da kalite eşiğini geçmeden site haritasına alınmadı. Parametre kaynaklı tarama payı %41'den %9'a indi.
Bu kararlar tek seferlik değildir. Yeni bir filtre eklendiğinde, altyapı güncellendiğinde ya da yeni bir uygulama kurulduğunda robots.txt ve canonical kuralları sessizce değişebilir. Her büyük güncellemeden sonra birkaç filtre adresini URL denetimi aracıyla kontrol ederim. Envanterinizi bu tabloya dökmek ve kuralları yazılım ekibinizle birlikte canlıya almak isterseniz e-ticaret SEO danışmanlığı sayfasından ulaşabilirsiniz.
Denedim, tutmadı
- Her filtreye otomatik title üretip hepsini dizine açmak. Dizin hızla büyüdü, yeni ürünlerin dizine girmesi yavaşladı ve filtre sayfalarının çok azı tıklama aldı.
- Filtreleri yalnızca canonical ile kategoriye bağlamak. Google canonical'ların bir kısmını kabul etmedi, tarama hacmi beklenenden çok daha yavaş düştü.
- Dizine dolmuş filtreleri bir gecede robots.txt ile kapatmak. URL'ler içeriksiz halde dizinde kaldı. Noindex'e geri dönüp sırayı baştan kurmak gerekti.
Sık sorulan sorular
Filtre sayfaları site haritasına eklenmeli mi?
Site haritasına yalnızca index'lenmesine karar verdiğiniz ve kendini gösteren canonical taşıyan filtre sayfaları eklenmelidir. Dizin dışı tuttuğunuz filtreleri site haritasına koymak Google'a çelişkili sinyal verir. Site haritası "bu sayfaları dizinde istiyorum" listesidir.
Google'da çıkan filtre URL'leri hızlıca nasıl kaldırılır?
Google'da çıkan filtre URL'lerini kalıcı olarak kaldırmanın yolu noindex etiketi koyup Google'ın sayfaları yeniden taramasını beklemektir. Search Console'daki URL kaldırma aracı yalnızca geçici bir gizleme sağlar ve bir URL'nin bütün sürümlerini aramadan sakladığı için kategori sayfasını da etkileyebilecek desenlerde dikkatli kullanılmalıdır.
Filtrelerde # kullanmak SEO için iyi bir çözüm mü?
Filtrelerde URL parçası (#) kullanmak, dizine girmesi gerekmeyen seçimler için temiz bir çözümdür, çünkü Google URL parçalarını ayrı sayfa olarak işlemez. Aynı nedenle talebi olan ve index'lenmesini istediğiniz filtreler için uygun değildir. Onlar gerçek bir adrese ihtiyaç duyar.
Bir filtre hem alt kategori hem filtre sayfası olarak yaşayabilir mi?
Aynı ürün kümesi hem alt kategori hem dizine açık filtre sayfası olarak yaşamamalıdır, çünkü iki sayfa aynı aramada yarışır. Birini seçin ve diğerini ona bağlayın. Kalıcı ve büyük bir grupsa alt kategori, ana kategorinin bir varyasyonuysa filtre sayfası daha doğrudur. Ayrımı kategori SEO nasıl yapılır yazısında tablo halinde verdim.
Teknik özellikli ürünlerde filtre kararı değişir mi?
Karat, ölçü ya da sertifika gibi teknik özelliklerle aranan ürünlerde dizine açılabilecek filtre sayısı artar, çünkü kullanıcılar bu özellikleri doğrudan arar. Yine de karar aynı dört kritere dayanır. Pırlanta örneği üzerinden pırlanta sitelerinde filtre sayfaları yazısında ayrıntılı anlattım.
Kaynaklar
Reklamların satış getirmiyor mu?
Reklam hesabını birlikte inceleyelim, nerede bütçe kaybettiğini netçe görelim.
Ücretsiz Ön Görüşme