Bu vaka, kendi tasarımı telefon kılıfları ve aksesuarlarını kendi sitesinden satan bir markada on iki ay süren TikTok ve Instagram Reels reklam çalışmasını ele alıyor. Marka çalışma başladığında ayda 6.200 sipariş gönderiyor ve reklam panellerinde 4,27 kat getiri görüyordu. Buna rağmen her ay zarar ediyordu. Dönemler yazı boyunca çalışmanın kaçıncı ayı olduğuna göre anılıyor.
On iki ayın sonunda aylık gönderilen sipariş 6.200'den 4.400'e indi, yani yüzde 29 azaldı. Teslim alınmayan ve iade edilen paket sayısı ayda 1.198'den 214'e düştü. Ortalama sepet 289 TL'den 463 TL'ye çıktı. Reklam sonrası aylık katkı eksi 66.836 TL'den artı 393.091 TL'ye yükseldi. Reklam harcaması neredeyse aynı kaldı, 420 bin TL'den 390 bin TL'ye indi.
Bu vakada başarı ölçüsü sipariş sayısı değil. Marka daha az sipariş gönderiyor, daha az paket teslim ediyor ve ilk kez para kazanıyor. Farkı yaratan, kapıda ödemeli siparişlerde teslim alınmayan paketlerin azaltılması, sepetin büyütülmesi ve reklam platformlarına siparişin değil teslimatın başarı olarak öğretilmesi oldu. Süreç kesintisiz ilerlemedi. Üçüncü ve dördüncü ayda hacim sert biçimde düştü ve yönetim çalışmayı durdurmayı tartıştı. Sekizinci ayda kampanya dönemi teslim alınmama oranını yeniden yükseltti ve aynı ay bir reklam hesabı incelemeye alındı.
On iki ayda hangi rakamlar değişti?
| Gösterge | Başlangıç (çalışma öncesi üç ayın ortalaması) | Son üç ay (10, 11 ve 12. ay ortalaması) |
|---|---|---|
| Aylık reklam harcaması | 420.000 TL | 390.000 TL |
| Aylık gönderilen sipariş | 6.200 | 4.400 |
| Aylık teslim edilen sipariş | 5.002 | 4.186 |
| Teslim alınmayan ve iade edilen paket | 1.198 | 214 |
| Ortalama sepet | 289 TL | 463 TL |
| Panelde görünen ciro | 1.791.800 TL | 2.037.333 TL |
| Teslim edilen ciro | 1.445.578 TL | 1.938.449 TL |
| Panelde görünen getiri | 4,27 | 5,22 |
| Teslim edilen ciroya göre getiri | 3,44 | 4,97 |
| Aylık reklam sonrası katkı | -66.836 TL | 393.091 TL |
Tablodaki iki getiri satırı vakanın özünü gösteriyor. Panelde görünen getiri, sitede tamamlanan bütün siparişlerin tutarını reklam harcamasına böler. Teslim edilen ciroya göre getiri ise yalnızca müşterinin teslim aldığı ve parasını ödediği siparişleri sayar. Başlangıçta ikisi arasında 0,83 puanlık bir fark vardı, yani panelde görünen cironun beşte biri hiç tahsil edilmiyordu. Son üç ayda fark 0,25 puana indi.
Teslim edilen sipariş sayısının 5.002'den 4.186'ya düşmesi de bilinçli bir sonucun parçası. Kaybedilen siparişlerin büyük bölümü, tek bir kılıftan oluşan ve teslim edilse bile reklam maliyetini karşılamayan siparişlerdi.
Marka bu çalışmaya hangi koşullarda başladı?
Marka üç yıldır kendi sitesinden satış yapıyordu. Ürün gamı kılıf, ekran koruyucu, şarj kablosu ve telefon askısı gibi küçük ve hafif ürünlerden oluşuyordu. Ortalama ürün fiyatı düşük, ürün marjı yüksekti. Müşterilerin büyük bölümü 18 ile 34 yaş arasındaydı ve siparişlerin neredeyse tamamı telefondan veriliyordu.
Reklam bütçesinin yüzde 80'inden fazlası TikTok ve Instagram'da kısa videolara harcanıyordu. Kampanyalar sitede tamamlanan siparişe göre optimize ediliyor, başarı panelde görünen getiriyle ölçülüyordu. Siparişlerin yüzde 68'i kapıda ödemeyle veriliyordu.
Markanın muhasebesi ile reklam raporu arasındaki fark biliniyordu ama nedeni bilinmiyordu. Teslim alınmayan paketler bir kargo sorunu olarak görülüyor, reklamla ilişkilendirilmiyordu. Depoya geri dönen paketlerin sayısı düzenli olarak tutulmuyordu. İlk iş bu sayıyı çıkarmak oldu.
Panel 4,27 kat getiri gösterirken kasa neden eksideydi?
Cevap iki ayrı hesabın birleşiminde. Birincisi düşük sepetin birim ekonomisi, ikincisi teslim alınmayan paketin maliyeti.
| Kalem | Teslim edilen tek kılıf siparişi | Teslim alınmayan tek kılıf siparişi | Teslim edilen set siparişi |
|---|---|---|---|
| Sepet tutarı | 249 TL | 249 TL (tahsil edilmedi) | 549 TL |
| Ürün marjı | 144 TL | 0 TL | 318 TL |
| Gidiş kargosu | 62 TL | 62 TL | 62 TL |
| Dönüş kargosu ve işleme | Yok | 48 TL | Yok |
| Ödeme ve tahsilat bedeli | 7 TL | Yok | 16 TL |
| Reklamdan önce kalan | 75 TL | Eksi 110 TL | 240 TL |
Tek bir kılıftan oluşan ve teslim edilen bir sipariş, reklamdan önce 75 TL bırakıyor. Başlangıç döneminde teslim edilen sipariş başına reklam maliyeti 84 TL'ydi. Yani sorun çıkmadan teslim edilen tek kılıf siparişi bile 9 TL zarar ediyordu.
Teslim alınmayan sipariş ise çok daha pahalı. Gelir sıfır, gidiş kargosu 62 TL, dönüş kargosu ve depoda yeniden işleme 48 TL. Reklamdan önce 110 TL zarar. Üstüne o siparişi getirmek için harcanan reklam parası ekleniyor. Başlangıçta her ay 1.138 kapıda ödemeli paket teslim alınmıyordu. Yalnızca bu paketlerin kargo maliyeti ayda 125 bin TL'yi buluyordu.
Panelin bu tabloyu göstermemesinin nedeni basit. Reklam platformu siparişin verildiği anı görüyor, üç gün sonra kapıda olanı görmüyor. Teslim alınmayan paket panelde başarılı bir satış olarak duruyor. Platform da kendisine başarı olarak gösterilen davranışı, yani kolayca sipariş verip teslim almayan kullanıcıyı çoğaltıyor. Panel ile kasa arasındaki farkın genel çerçevesi reklam karlılığı rehberinde anlatılıyor.
Paketler neden teslim alınmıyordu?
Bu soruya tahminle değil veriyle cevap verildi. Teslim alınmayan 600 paketin sahibi telefonla arandı ve nedeni soruldu.
| Teslim alınmama nedeni (600 paketlik arama çalışması) | Paket | Pay |
|---|---|---|
| Siparişi unutmuş ya da vazgeçmiş | 222 | %37 |
| Teslimatta evde değil, şubeden almamış | 138 | %23 |
| Parası o gün yok | 96 | %16 |
| Sipariş başkası adına ya da şaka amaçlı verilmiş | 78 | %13 |
| Adres ya da telefon hatalı | 66 | %11 |
| Toplam | 600 | %100 |
En büyük grup siparişi unutan ya da vazgeçenlerdi. Kısa bir videoyu izleyip birkaç saniyede sipariş veren kişi, paket dört gün sonra geldiğinde o isteği artık hissetmiyor. İkinci grup teslimat sırasında evde olmayan ve şubeye gitmeyenlerdi. Üçüncü grup, teslimat günü yanında nakit bulunmayanlardı. Başkası adına ya da şaka amaçlı verilen siparişlerin yüzde 13'lük payı da beklenenden yüksek çıktı.
Aynı veri yaş gruplarına göre incelendiğinde belirgin bir fark görüldü.
| Yaş grubu (başlangıç dönemi, kapıda ödemeli siparişler) | Siparişlerdeki payı | Teslim alınmama oranı |
|---|---|---|
| 18 ile 24 | %46 | %34 |
| 25 ile 34 | %33 | %24 |
| 35 ve üzeri | %21 | %16 |
İlk akla gelen çözüm 18 ile 24 yaş grubunu reklam hedeflemesinden çıkarmaktı. Bu yapılmadı. Bu grup siparişlerin yüzde 46'sını oluşturuyordu ve teslim alanları markanın en sadık müşterileriydi. Sorun yaş grubunda değil, sipariş ile teslimat arasındaki süreçteydi. Çözüm hedeflemeyi daraltmak yerine süreci değiştirmek oldu.
Sipariş teyidi nasıl kuruldu ve hacmi neden düşürdü?
Üçüncü aydan itibaren kapıda ödemeli her sipariş için teyit adımı getirildi. Sipariş verildikten birkaç dakika sonra müşteriye WhatsApp üzerinden bir mesaj gidiyor. Mesajda sipariş özeti, telefon modeli, toplam tutar ve tek dokunuşla onay düğmesi yer alıyor. Onaylanmayan sipariş kargoya verilmiyor. İki saat içinde onay gelmezse bir hatırlatma gönderiliyor, yirmi dört saat sonunda sipariş iptal ediliyor.
İlk ay kapıda ödemeli siparişlerin yüzde 19'u onaylanmadı. Bu siparişler eski düzende kargoya verilecek ve büyük bölümü geri dönecekti. Gönderilen sipariş sayısı ikinci aydaki 5.400'den üçüncü ayda 3.900'e, dördüncü ayda 3.300'e indi.
Teyit mesajının içeriği de sonucu etkiledi. Üç ayrıntı fark yarattı. Mesajda telefon modelinin açıkça yazılması, yanlış model siparişlerinin bu aşamada düzeltilmesini sağladı. Mesaja tahmini teslimat günü eklendi. Müşteriye ödemeyi şimdi kartla tamamlama seçeneği sunuldu ve bu seçeneği kullananlara küçük bir hediye ürün tanımlandı. Teyit aşamasında kapıda ödemeden kartlı ödemeye geçenlerin oranı yüzde 14 oldu.
Teyit adımı çoğu işletmede müşteri hizmetleri ekibinin telefonla yaptığı bir iş. Bu ölçekte telefonla teyit mümkün değildi, günde yüzden fazla arama gerekiyordu. Mesajla teyit maliyeti düşürdü, ayrıca siparişin verildiği anın sıcaklığı geçmeden müşteriye ulaşmayı sağladı.
Teslim alınmama oranını hangi operasyon kararları düşürdü?
Teyit adımı sorunun en büyük kısmını çözdü, ama teslim alınmama oranı birkaç operasyon kararıyla da birlikte düştü. Bu kararlar reklamın kendisi değil, reklamla gelen siparişin paraya dönüşmesini belirledi. Başlıcaları şunlardı.
- Kapıda ödeme sınırlandı, kaldırılmadı. Müşterilerin önemli bir kısmının kredi kartı yoktu. Kapıda ödemeye 29 TL hizmet bedeli eklendi, kartla ödemede sepete hediye ekran koruyucu kondu ve belirli bir tutarın altındaki siparişlerde kapıda ödeme kapatıldı. Kapıda ödemenin siparişlerdeki payı yüzde 68'den yüzde 27'ye, kapıda ödemeli paketlerde teslim alınmama oranı yüzde 27'den yüzde 9'a indi.
- Teslimat süresi kısaltıldı. İki günde teslim edilen kapıda ödemeli paketlerde teslim alınmama oranı yüzde 11, beş gün ve sonrasında yüzde 38'di. Öğleden sonra üçe kadarki siparişler aynı gün kargoya verilmeye başlandı ve cumartesi vardiyası eklendi. Ortalama teslimat süresi 3,8 günden 2,1 güne indi.
- Riskli siparişler ayrıştırıldı. Telefon numarasının geçmişi, sipariş saati, ilçenin geçmiş oranı ve sepet tutarından oluşan basit bir risk puanı kuruldu. Yüksek puanlı siparişlerde kapıda ödeme yerine kartla ödeme ya da küçük bir ön ödeme istendi. Hiçbir bölgeye satış kapatılmadı.
- Kargo süreci düzenlendi. Kargo anlaşmasına ikinci dağıtım denemesi ve şubede yedi günlük bekleme şartı eklendi. Paket şubede beklerken müşteriye adres, son gün ve tutar bilgisi içeren mesaj gönderildi.
- Yanlış model siparişleri azaltıldı. Model seçimi alışverişin ilk adımına taşındı ve teyit mesajında model açıkça yazıldı. Teyit aşamasında siparişlerin yaklaşık yüzde 4'ünde model değişikliği yapıldı.
- Depo ve müşteri hizmetleri. Raf düzeni telefon modeline göre kuruldu, yanlış ürün gönderim oranı yüzde 2,3'ten yüzde 0,6'ya indi. Müşteri mesajları tek gelen kutusunda toplandı ve mesai içindeki ortalama yanıt süresi yedi saatten yirmi beş dakikaya indi.
Bu kararların reklam tarafındaki karşılığı doğrudan ölçülebildi. Teslim alınmama oranı düştükçe, aynı reklam harcamasıyla teslim edilen sipariş sayısı arttı ve reklam platformlarına giden teslim verisi daha temiz hale geldi. Deponun aynı gün kargoya verebildiği yaklaşık 220 paketlik günlük kapasite de reklam bütçesinin üst sınırı olarak tanımlandı. Günlük sipariş bu sayıyı aştığında yeni müşteri kampanyalarının bütçesi düşürülüyor.
Hacim düştüğünde çalışma neden durdurulmadı?
Üçüncü ve dördüncü ay çalışmanın en zor dönemiydi. Gönderilen sipariş 6.350'den 3.300'e inmişti. Teslim edilen ciro ilk aydaki 1,48 milyon TL'den dördüncü ayda 1,12 milyon TL'ye gerilemişti. Depo ekibinin iş yükü yarıya inmiş, yönetim ise ciro kaybını her gün görüyordu.
Çalışmanın sürdürülmesini sağlayan, başlangıçta üzerinde anlaşılan ölçüydü. Değerlendirme ciroyla değil reklam sonrası katkıyla yapılacaktı. Bu ölçüye göre tablo farklıydı. Katkı ikinci ayda eksi 55 bin TL'ydi, üçüncü ayda artı 60 bin TL'ye, dördüncü ayda artı 118 bin TL'ye çıktı. Marka daha az satıyor ve ilk kez para kazanıyordu.
Yine de ciro kaybı gerçek bir sorundu. Sabit giderler ciroya göre planlanmıştı ve tedarikçilerle yapılan alım anlaşmaları hacme bağlıydı. Bu nedenle beşinci aydan itibaren öncelik hacmi geri kazanmak oldu, ancak eski yöntemle değil. Reklam bütçesi, teslim edilen sipariş başına katkı pozitif kaldığı sürece kademeli olarak artırıldı. Gönderilen sipariş dördüncü aydaki 3.300'den yedinci ayda 4.300'e çıktı ve bu artış sırasında teslim alınmama oranı düşmeye devam etti.
Ortalama sepet 289 TL'den 463 TL'ye nasıl çıktı?
Teslim alınmama sorunu çözülse bile tek kılıf siparişi karlı değildi. Sepeti büyütmek için dört düzenleme yapıldı.
Telefon modeli seçimi alışverişin başına alındı. Ziyaretçi siteye girdiğinde önce telefon modelini seçiyor, sonra yalnızca o modele uyan ürünleri görüyor. Eski düzende müşteri bir kılıf beğeniyor, sonra modelini arıyordu. Yeni düzende seçilen modele uygun kılıf, ekran koruyucu ve kamera koruyucu birlikte sunuluyor.
Setler oluşturuldu. Kılıf, ekran koruyucu ve şarj kablosundan oluşan set 549 TL'ye satışa sunuldu. Setin reklamdan önce bıraktığı tutar 240 TL, tek kılıfın bıraktığının üç katından fazla. Kargo maliyeti ise aynı, çünkü üç ürün de aynı küçük pakete sığıyor. Bu sektörde sepeti büyütmenin kargo maliyetine etkisi neredeyse sıfır ve bu durum set satışını diğer sektörlere göre çok daha değerli kılıyor.
İkinci kılıf teklifi eklendi. Sepete bir kılıf ekleyen müşteriye, ikinci kılıfı daha düşük fiyatla ekleme seçeneği sunuldu. Kılıf, müşterinin sık değiştirdiği bir ürün ve ikinci kılıf teklifi sepetlerin yüzde 23'ünde kabul edildi.
Reklamlar setlere yönlendirildi. Videolarda tek bir kılıf yerine setin tamamı gösterildi ve açılış sayfası olarak set sayfası kullanıldı. Reklamda tek ürünü gören müşteri tek ürün alıyor.
Ürün sayfası düzeninin ayrıntıları ürün sayfası optimizasyonu rehberinde yer alıyor.
Reklam platformlarına hangi olay başarı olarak öğretildi?
Kampanyalar başlangıçta sitede tamamlanan siparişe göre optimize ediliyordu. Platform bu sinyalle, en kolay sipariş veren kullanıcıyı buluyordu. En kolay sipariş veren kullanıcı ile paketi teslim alan kullanıcı aynı kişi değildi.
Ölçüm üç aşamada değiştirildi. İlk aşamada satın alma olayı sipariş anından teyit anına taşındı. Kapıda ödemeli siparişlerde olay, müşteri WhatsApp üzerinden onay verdiğinde gönderiliyor. Kartlı siparişlerde ödeme tamamlandığında gönderiliyor. İkinci aşamada teslim edilen ve teslim alınmayan siparişler sunucu üzerinden platformlara ayrı olaylar olarak iletildi. Üçüncü aşamada kampanyaların değer hesabı, sipariş tutarı yerine siparişin tahmini katkısına göre yapıldı. Tek kılıf siparişi düşük, set siparişi yüksek değerle gönderildi.
Teslimat olayı optimizasyon hedefi olarak kullanılmadı, çünkü siparişten iki ya da üç gün sonra oluşuyor ve platformların öğrenmesi için geç kalıyor. Teyit olayı hızlı oluşuyor ve teslimatla yüksek oranda örtüşüyor. Teslimat verisi ise sonuçların doğrulanması ve raporlama için kullanıldı.
Geçiş sırasında kampanyaların yeniden öğrenmesi yaklaşık üç hafta sürdü ve bu sürede teslim edilen sipariş başına reklam maliyeti yükseldi. Bu maliyet on iki ay boyunca başlangıçtaki 84 TL'ye geri dönmedi, 91 ile 96 TL arasında kaldı. Teslim alan müşteriyi bulmak, sipariş veren müşteriyi bulmaktan daha pahalı. Kurulumun teknik adımları dönüşüm takibi kurulumu sayfasında anlatılıyor.
TikTok ve Reels için içerik üretimi nasıl düzenlendi?
Kısa video reklamlarında içeriğin ömrü kısa. Bu markada bir videonun performansı ortalama dokuz ile on bir gün içinde belirgin biçimde düşüyordu. Başlangıçta içerik üretimi düzensizdi, ayda sekiz ile on video çekiliyor ve iyi çalışan video tükenene kadar kullanılıyordu.
Üretim haftalık bir düzene bağlandı. Her hafta on iki video üretiliyor. Videolar üç değişkenin birleşimiyle planlanıyor. İlk üç saniyedeki açılış, gösterilen ürün ya da set ve videonun anlatım biçimi. Her hafta bir önceki haftanın en iyi açılışı yeni ürünlerle, en iyi ürünü yeni açılışlarla yeniden deneniyor. Böylece hangi öğenin sonucu getirdiği ayrıştırılabiliyor.
İçeriklerin değerlendirilmesinde izlenme sayısı ölçü olarak kullanılmadı. Üç gösterge izlendi. İlk üç saniyeyi geçen izleyici oranı, teyit edilen sipariş başına maliyet ve o videodan gelen siparişlerin teslim alınma oranı. Üçüncü gösterge beklenmedik bir sonuç verdi. İndirim ve son gün vurgusu yapan videolar en ucuz siparişi getiriyor, ancak bu siparişlerin teslim alınmama oranı diğer videoların yaklaşık iki katı çıkıyordu. Acele ettirilerek alınan sipariş, kapıda en kolay vazgeçilen sipariş. Bu tür videolar bütçeden çıkarıldı.
En iyi sonucu veren içerik türü ürünün kullanımını gösteren, markanın kendi ekibi ve anlaşmalı içerik üreticileri tarafından çekilen sade videolar oldu. Telefonun düşürüldüğü ve kılıfın koruduğu bir sahne, setin kutudan çıkarılması, aynı kılıfın farklı kıyafetlerle görünümü. Videolarda kullanılan müziklerin ticari kullanıma uygun kütüphaneden seçilmesi de bir kural haline getirildi, çünkü telifli müzik içeren videolar reklam olarak onaylanmıyor ya da sonradan kaldırılıyor. İçerik sisteminin genel çerçevesi kreatif stratejisi rehberinde ve kreatif stratejisi hizmeti sayfasında anlatılıyor.
Kreatif yorgunluğu izlemek için her videonun ilk haftasındaki teyit edilen sipariş maliyeti referans alındı. Maliyet bu referansın yüzde 30 üstüne çıktığında video ana kampanyadan alındı. Yorgunluğun hangi göstergelerle erken fark edildiği TikTok reklamlarında kreatif yorgunluk yazısında anlatılıyor.
Reklam hesaplarında kampanya yapısı nasıl sadeleştirildi?
Devralınan hesaplarda iki platformda toplam 42 etkin kampanya vardı. Her yeni ürün, her indirim ve her içerik için ayrı kampanya açılmış, bütçe çok sayıda küçük parçaya bölünmüştü. Kampanyaların çoğu, platformların öğrenmesi için gereken haftalık sipariş sayısına ulaşamıyordu.
Yapı her platformda üç kampanyaya indirildi. Birincisi yeni müşteri kampanyası. Hedefleme geniş tutuldu, yaş ve ilgi alanı kısıtlaması kaldırıldı, daha önce sipariş vermiş kişiler kitle dışında bırakıldı. İkincisi içerik test kampanyası. Her hafta üretilen yeni videolar küçük ve sabit bir bütçeyle burada sınanıyor, eşiği geçenler ana kampanyaya taşınıyor. Üçüncüsü mevcut müşteri kampanyası. Yalnızca yeni koleksiyon ve yeni telefon modeli dönemlerinde açılıyor ve bütçenin yüzde 8'ini geçmiyor.
Hedeflemenin genişletilmesi ilk bakışta teslim alınmama sorununu büyütecek gibi görünebilir. Tersi oldu. Platformlar kime reklam göstereceğine hedefleme ayarından çok, kendisine gönderilen başarı sinyaline göre karar veriyor. Sinyal sipariş anından teyit anına taşındığında, geniş hedefleme teslim alan kitleyi dar hedeflemeden daha iyi buldu. Geniş hedeflemenin TikTok'ta neden sık sık daha iyi çalıştığı TikTok'ta hedef kitle seçimi yazısında ele alınıyor.
İçerik üreticilerinin kendi hesaplarından paylaştığı videolar, üreticinin izniyle reklam olarak kullanıldı. Markanın hesabından yayınlanan aynı videoya göre bu reklamlarda teyit edilen sipariş maliyeti yaklaşık yüzde 15 daha düşük çıktı. İzleyici, bir kişinin hesabından gelen içeriği marka hesabından gelen içerikten daha az reklam olarak algılıyor. Bu yöntemin hangi durumda mantıklı olduğu Spark Ads ne zaman kullanılmalı yazısında anlatılıyor.
Bütçe değişiklikleri için de bir kural konuldu. Bir kampanyanın bütçesi günde yüzde 20'den fazla artırılmıyor. Ani artışlar öğrenmeyi bozuyor ve birkaç gün boyunca maliyeti yükseltiyor. Sekizinci aydaki kampanya döneminde bu kural çiğnendi ve sonucu o ayın rakamlarında görüldü.
Google Alışveriş ve arama kampanyaları neden ayrı kuruldu?
Markanın reklam harcamasının büyük kısmı TikTok ve Instagram'daydı ve Google başlangıçta yalnızca marka adına açılmış küçük bir arama kampanyasından ibaretti. Oysa telefon aksesuarında aramanın arkasında net bir ihtiyaç var. Kullanıcı telefon modelini ve ürün türünü yazıyor, yani hangi kılıfa ihtiyacı olduğunu biliyor. Sosyal medyada dürtüyle verilen siparişe göre bu kitle daha az vazgeçiyor.
Google tarafı üç parçada kuruldu. Birincisi Merchant Center feed'iydi. Her tasarım, her telefon modeli için ayrı bir varyant olarak gönderildi ve aynı tasarımın varyantları ürün grubu kimliğiyle bağlandı. Ürün başlıkları telefon modeli, ürün türü ve ayırt edici özellik sırasıyla yazıldı. Telefon modeli başlığın en başında yer aldı, çünkü kullanıcıların neredeyse tamamı aramaya modelle başlıyordu. Stok derinliği ve katkı bandı için özel etiketler eklendi.
İkincisi Alışveriş kampanyasıydı. En çok satan on telefon modeli için ayrı bir standart Alışveriş kampanyası kuruldu, kalan modeller için daha düşük bütçeli ikinci bir kampanya açıldı. Tek kılıf siparişi tek başına katkı bırakmadığı için Alışveriş kampanyalarında setler ve iki ürünlü paketler öne çıkarıldı. Üçüncüsü arama kampanyasıydı. Telefon modeli ile ürün türünü birlikte içeren aramalar hedeflendi. Orijinal, marka lisanslı ve ikinci el gibi kelimeler negatif listeye alındı, çünkü bu aramalar markanın sunmadığı bir ürünü arıyordu.
Son altı ayda Google Alışveriş ve arama kampanyalarına 380 bin TL harcandı. Bu kampanyalardan 3.800 sipariş gönderildi ve teslim alınmama ile iade oranı yüzde 5,9 oldu. Teslim edilen sipariş başına reklam maliyeti 106 TL ile TikTok ve Instagram'ın üstünde kaldı, ama ortalama sepet 492 TL ile bütün kanalların en yükseğiydi. Google'dan gelen müşteri daha fazla kartla ödeme yapıyor ve daha çok set alıyordu. Yeni bir telefon modeli satışa çıktığında, o modelin adıyla yapılan aramalar ilk haftalarda keskin biçimde arttı. Bu dönemlerde yeni modelin ürünleri feed'e satış başlamadan önce eklendi ve Alışveriş kampanyalarında ayrı bir ürün grubu olarak öne çıkarıldı. Google bütçesi bu yüzden daha fazla büyütülmek istendi, ama telefon modeli ile ürün türünü birlikte içeren aramaların hacmi belirli bir seviyeden sonra tükeniyordu.
Performance Max neden kullanılmadı?
Altıncı ayda bir Performance Max kampanyası iki hafta denendi. Kampanya bütçenin önemli kısmını marka aramalarına ve gösterim ağındaki düşük fiyatlı kılıf aramalarına harcadı. Gelen siparişlerin ortalama sepeti standart Alışveriş kampanyasının belirgin biçimde altında kaldı. Bu marka için sosyal medyada zaten güçlü bir yeni müşteri akışı vardı. Google'ın görevi, ne aradığını bilen kullanıcıyı yakalamaktı ve standart Alışveriş ile arama kampanyaları bu görevi daha kontrollü şekilde yerine getirdi. Performance Max kapatıldı.
Katalog reklamları TikTok ve Meta'da nasıl kullanıldı?
Google için hazırlanan feed, TikTok ve Meta kataloglarının da kaynağı oldu. Katalog reklamlarının telefon aksesuarındaki en önemli ayarı, ürünlerin telefon modeline göre gösterilmesiydi. Bir kullanıcının sitede baktığı telefon modeli kaydedildi ve katalog reklamlarında yalnızca o modele uyan ürünler gösterildi. Bu ayar yapılmadan önce, iPhone kullanan bir ziyaretçiye Samsung modeli için üretilmiş kılıf gösterilebiliyordu.
Katalog reklamları yeniden pazarlama için kullanıldı ve pencere üç günle sınırlandı. Dürtüyle verilen bir siparişte karar süresi kısa. Üç günden sonra katalog reklamının sipariş getirme oranı belirgin biçimde düşüyordu. Yeni müşteri kampanyalarında ise katalog yerine video kullanıldı. Video, ürünün telefonda nasıl göründüğünü ve nasıl takıldığını gösteriyordu. Statik katalog görseli bu bilgiyi veremiyordu.
Katalogdaki ürün setleri stok durumuna bağlandı. Stoğu belirlenen seviyenin altına inen model ve tasarım kombinasyonları ürün setlerinden otomatik olarak çıktı. Böylece katalog reklamları, tıklandığında stokta olmayan bir ürüne götürmedi. TikTok'ta katalog reklamlarının hangi markalara uygun olduğu TikTok katalog reklamları yazısında anlatılıyor.
Ölçümde tarayıcı ve sunucu olayları nasıl eşleştirildi?
TikTok ve Meta'ya teyit ve teslim olayları sunucudan gönderiliyordu. Aynı zamanda sitedeki pikseller de sipariş olayını tarayıcıdan gönderiyordu. İlk haftalarda bu iki kaynak eşleştirilmediği için bazı siparişler platformlarda iki kez sayıldı. Tarayıcıdan ve sunucudan gelen olaylara aynı olay numarası verildi ve platformlar bu numarayla tekilleştirme yaptı.
Eşleştirmenin ikinci boyutu müşteri bilgisiydi. Sunucudan gönderilen olaylara, izin veren müşterilerin telefon numarası ve e-posta adresi şifrelenmiş olarak eklendi. Kapıda ödemeli siparişlerde müşteriler çoğu zaman e-posta yazmıyordu, bu yüzden telefon numarası eşleşmenin ana kaynağı oldu. Eşleşme oranı yükseldikçe platformların teyit edilen siparişi doğru reklam gösterimine bağlama oranı da arttı. Bu konunun ayrıntısı Meta ve Google'ın aynı siparişi çift sayması yazısında da ele alınıyor.
Google tarafında teslim edilmeyen siparişler için dönüşüm değeri ayarlaması kullanıldı. Teslim alınmayan paketler, geri döndükleri hafta Google Ads'e geri bildirildi ve kampanyanın değer hesabından düşüldü. Böylece Google'ın raporladığı getiri de teslim edilen ciroyla uyumlu hale geldi. TikTok tarafında sunucudan olay göndermenin piksele göre farkı TikTok Events API yazısında ayrıntılı olarak bulunuyor.
Açılış sayfası ve ödeme adımında neler değişti?
Kısa video reklamından gelen ziyaretçi sabırsız. Videoda gördüğü ürünü açılış sayfasının ilk ekranında bulamazsa çıkıyor. Başlangıçta reklamların çoğu ana sayfaya ya da kategori sayfasına yönleniyordu ve ziyaretçi videodaki kılıfı yüzlerce ürün arasında aramak zorunda kalıyordu.
Her video kendi ürününün ya da setinin sayfasına yönlendirildi. Sayfanın ilk ekranına videodaki görüntüyle aynı ürün fotoğrafı, telefon modeli seçimi, fiyat ve teslimat günü yerleştirildi. Sayfaların telefonda açılma süresi kısaltıldı. Ürün görselleri küçültüldü ve ilk ekranda görünmeyen bölümler sonradan yüklenecek şekilde düzenlendi.
Ödeme adımında üç değişiklik yapıldı. Adım tek ekrana indirildi. Ödeme yöntemleri arasında kartla ödeme ilk sıraya ve varsayılan seçenek olarak yerleştirildi, kapıda ödeme ikinci sıraya alındı. Bu sıralama değişikliği, başka hiçbir şey değişmeden kapıda ödemenin payını birkaç puan düşürdü. Kartla ödemede sepete eklenen hediye ürün, ödeme yöntemi seçiminin hemen yanında gösterildi.
Sepeti terk eden ziyaretçiler için bir hatırlatma düzeni kuruldu. Telefon numarasını girip siparişi tamamlamayan ziyaretçiye bir saat sonra, sepetindeki ürünün görseliyle bir mesaj gidiyor. Bu mesajlardan gelen siparişlerde teslim alınma oranı site ortalamasının üzerinde çıktı. Siparişi düşünerek tamamlayan müşteri, paketi de teslim alıyor.
Siteye gelen ziyaretçinin siparişe dönüşme oranı yüzde 1,6'dan yüzde 2,1'e çıktı. Bu rakam teyit edilen siparişlere göre hesaplandı. Eski düzende tamamlanan bütün siparişler sayıldığında oran daha yüksek görünüyordu, ancak o siparişlerin beşte biri hiç tahsil edilmiyordu.
Haftalık raporda hangi göstergeler izlendi?
Çalışma öncesinde markanın haftalık raporu reklam panellerinden alınan ekran görüntülerinden oluşuyordu. Harcama, sipariş sayısı, sipariş başına maliyet ve getiri. Yeni rapor sipariş sisteminden ve kargo verisinden üretildi ve yedi göstergeye indirildi.
- Gönderilen ve teslim edilen sipariş sayısı.
- Kapıda ödemenin payı ve kapıda teslim alınmama oranı.
- Ortalama teslimat süresi.
- Ortalama sepet ve set siparişlerinin payı.
- Teslim edilen sipariş başına reklam maliyeti.
- Reklam sonrası katkı.
- O hafta yayına giren yeni video sayısı ve eşiği geçen video sayısı.
Teslimat verisi siparişten birkaç gün sonra kesinleştiği için rapor iki hafta gecikmeli okundu. Son haftanın teslim alınmama oranı her zaman olduğundan düşük görünür, çünkü geri dönecek paketlerin bir bölümü henüz yoldadır. Bu gecikmeyi hesaba katmayan bir rapor, her hafta iyimser bir tablo gösterir ve iki hafta sonra düzeltilir.
Sabit giderler eklendiğinde tablo nasıl görünüyor?
Yazıdaki katkı rakamları ürün maliyeti, kargo, geri dönüş, ödeme bedeli ve reklam düşüldükten sonra kalan tutarı gösteriyor. Depo personeli, içerik üretimi, yazılım ve yönetim giderleri bu rakama dahil değil. Markanın bu kalemlerdeki aylık sabit gideri yaklaşık 310 bin TL.
Bu gider eklendiğinde başlangıçtaki aylık sonuç yaklaşık 377 bin TL zarar. Son üç ayın ortalamasında ise 83 bin TL kar. Sabit giderler dahil ilk karlı ay sekizinci ay oldu. On iki ayın toplamına bakıldığında marka sabit giderler dahil hala zararda, çünkü ilk yedi ayın açığı son beş ayın karından büyük.
Bu tablo iki şeyi gösteriyor. Birincisi, çalışma işletmeyi karlı hale getirdi ancak geçmiş zararı henüz kapatmadı. İkincisi, mevcut hacimde kar marjı ince. Aylık 83 bin TL'lik kar, kötü geçen tek bir kampanya dönemiyle silinebilecek bir tutar. Markanın önündeki iş, teslim alınmama oranını ve sepeti koruyarak hacmi yeniden büyütmek. Bunun yolu daha fazla reklam harcamak değil, katkısı pozitif olan siparişin sayısını artırmak.
İçerik üreticileriyle çalışma nasıl kuruldu?
Haftada on iki video üretmek, markanın kendi ekibiyle sürdürülebilir değildi. On dört kişilik bir içerik üreticisi havuzu oluşturuldu. Bu kişiler çok takipçili hesaplar değil, kamera önünde rahat olan ve ürünü günlük kullanımda gösterebilen kişilerdi. Seçimde takipçi sayısına bakılmadı, daha önce çektikleri videoların ilk üç saniyesine bakıldı.
Çalışma düzeni dört kurala bağlandı. Her üreticiye her ay sabit sayıda video için sabit ücret ödendi, takipçi sayısına göre fiyat belirlenmedi. Her video için tek sayfalık bir yönerge hazırlandı. Yönergede gösterilecek ürün, açılışta olması gereken sahne ve kullanılmaması gereken ifadeler yazıyor, metnin kendisi üreticiye bırakılıyor. Videoların reklam olarak kullanım hakkı ve süresi sözleşmede açıkça belirlendi. Videosu belirlenen eşiği geçen üreticiye ek ödeme yapıldı.
Son kural üretimin kalitesini belirgin biçimde yükseltti. Üreticiler hangi videolarının sonuç verdiğini öğrendi ve sonraki videolarını buna göre çekti. Havuzdaki on dört kişiden dördü, eşiği geçen videoların yarısından fazlasını üretti. Havuz her üç ayda bir gözden geçirildi, sonuç vermeyen üreticilerle çalışma sonlandırıldı ve yenileri eklendi.
İçeriklerde uyulması gereken sınırlar da yönergeye yazıldı. Abartılı dayanıklılık iddiaları, başka markaların adının geçmesi ve telifli müzik kullanımı yasaklandı. Reklam olduğunun belirtilmesi zorunlu tutuldu.
Fiyat ve indirim politikası nasıl değişti?
Başlangıçta sitede sürekli bir indirim vardı. Her ürünün üstü çizili bir eski fiyatı ve yüzde 40 ile 50 arasında indirimli bir satış fiyatı bulunuyordu. Bu uygulama iki soruna yol açıyordu. Müşteri indirimi gerçek saymıyor ve kampanya dönemlerinde daha büyük indirim bekliyordu. Ayrıca sürekli indirim gösteren fiyat sunumu, tüketici mevzuatı açısından risk taşıyor.
Sürekli indirim kaldırıldı ve ürünler tek bir net fiyatla satışa sunuldu. Avantaj, ürün fiyatından sepet yapısına taşındı. Set alan müşteri ürünleri tek tek almaya göre daha az ödüyor, ikinci kılıf daha düşük fiyatla ekleniyor, kartla ödeyen müşteri hediye ürün alıyor. Bu avantajların hepsi sepeti büyüten ya da teslim alınmama riskini azaltan davranışa bağlı.
Kampanya takvimi yılda dört döneme indirildi. Kampanya dışındaki dönemlerde indirim yapılmadı. İlk haftalarda sitenin dönüşüm oranı bir miktar düştü, ardından eski seviyesine döndü. Teslim alınmama oranı üzerindeki etkisi ise kalıcı oldu. Yüksek indirim gördüğü için sipariş veren müşteri ile ürünü istediği için sipariş veren müşterinin kapıdaki davranışı aynı değil.
Müşteri verisi ve izinli iletişim nasıl kuruldu?
Marka üç yılda yüz binin üzerinde sipariş göndermişti, ancak bu müşterilere ulaşabileceği izinli bir iletişim listesi yoktu. Sipariş sırasında iletişim izni sorulmuyor, müşterinin telefon modeli sipariş kaydında ayrı bir alan olarak tutulmuyordu.
Ödeme adımına ve teyit mesajına iletişim izni seçeneği eklendi. İzin, müşteriye ne tür mesajların gönderileceği açıkça belirtilerek istendi. Yalnızca kendi telefon modeline uygun yeni ürünler ve sipariş bilgilendirmeleri. Belirsiz bir kampanya izni yerine somut bir fayda sunulduğunda izin verenlerin oranı yüzde 22'den yüzde 47'ye çıktı. On iki ayın sonunda izinli listede 21.400 kişi bulunuyordu ve her birinin telefon modeli kayıtlıydı.
Bu liste üç amaçla kullanıldı. Yeni koleksiyon ve yeni telefon modeli duyuruları. Reklam platformlarında mevcut müşterilerin yeni müşteri kampanyalarından çıkarılması. Teslim alan müşterilerin özelliklerinin platformlara benzer kitle oluşturmak üzere, kişisel veriler korunarak iletilmesi. Üçüncü kullanım, platformların doğru kitleyi bulmasını hızlandırdı.
On iki ayda hangi kararlar hatalıydı?
Çalışmada üç karar, sonradan bakıldığında yanlış ya da geç alınmıştı.
Teyit adımı ve kapıda ödeme sınırlamaları aynı ay içinde devreye alındı. Hacim iki ayda neredeyse yarıya indi ve hangi uygulamanın ne kadar etki ettiği ayrıştırılamadı. Uygulamalar ikişer hafta arayla devreye alınsaydı hacim kaybı yumuşar, her birinin etkisi de ayrı ölçülebilirdi.
Sepeti büyütecek düzenlemeler teslim alınmama sorunundan sonraya bırakıldı. Setler ve model seçimi ancak dördüncü ayda yayına girdi. Bu çalışma ilk aylarda başlatılsaydı, hacmin düştüğü dönemde ciro kaybı daha sınırlı kalırdı.
Kampanya döneminde bütçe, deponun ve kargonun kapasitesi dikkate alınmadan artırıldı. Bütçe yüzde 37 artırılırken katkı yalnızca yüzde 8 arttı ve önceki aylarda düzelen göstergeler geriledi. Kapasiteye bağlı bütçe kuralı bu dönemden sonra konuldu, öncesinde konmuş olmalıydı.
TikTok ile Instagram Reels arasında nasıl bir fark çıktı?
İki platform aynı videolarla, aynı açılış sayfalarıyla ve aynı ölçüm düzeniyle yönetildi. Son altı ayın verisi platformların farklı roller üstlendiğini gösteriyor.
| Kanal (son altı ay) | Reklam (TL) | Gönderilen sipariş | Teslim edilen sipariş | Teslim alınmayan ve iade oranı | Teslim edilen sipariş başına reklam (TL) | Ortalama sepet (TL) |
|---|---|---|---|---|---|---|
| TikTok | 1.010.000 | 11.900 | 11.110 | %6,6 | 91 | 398 |
| Instagram Reels ve hikaye | 1.090.000 | 11.400 | 10.840 | %4,9 | 101 | 468 |
| Google Alışveriş ve arama | 380.000 | 3.800 | 3.574 | %5,9 | 106 | 492 |
| Reklamsız (doğrudan, organik, tekrar eden) | Yok | 1.000 | 940 | %6,0 | Yok | 470 |
| Toplam | 2.480.000 | 28.100 | 26.464 | %5,8 | 94 | 442 |
TikTok teslim edilen sipariş başına 91 TL ile en düşük maliyetli kanal. Ancak ortalama sepeti 398 TL ile en düşük, teslim alınmama ve iade oranı yüzde 6,6 ile en yüksek. Instagram'da sipariş başına maliyet 101 TL, sepet 468 TL, kayıp oranı yüzde 4,9. Yalnızca sipariş başına maliyete bakıldığında TikTok daha verimli görünüyor. Sipariş başına katkıya bakıldığında ise Instagram öne geçiyor, çünkü sepet farkı maliyet farkından büyük.
Bu sonuç bütçenin Instagram'a kaydırılması gerektiği anlamına gelmedi. İki platformun kitlesi büyük ölçüde farklı. TikTok markayı ilk kez gören, daha genç kitleye ulaşıyor ve bu kitle ilk siparişinde tek ürün alma eğiliminde. Instagram'da markayı daha önce görmüş, karar aşamasındaki kitleye ulaşılıyor. TikTok bütçesi kısıldığında, birkaç hafta sonra Instagram'daki maliyetlerin de yükseldiği iki ayrı dönemde gözlendi. İki platform birbirinin yerine değil, birbirini besleyerek çalışıyor.
Bütçe dağılımı bu nedenle sabit bir orana bağlanmadı. Her platformun bütçesi, o platformdan gelen teslim edilmiş siparişlerin katkısı pozitif kaldığı sürece artırıldı. Tek platforma bağımlılığı sınırlamak için hiçbir platformun toplam bütçenin yüzde 45'ini geçmemesi kuralı konuldu. Başlangıçta TikTok'un payı yüzde 55'ti. Hesap yapısının ayrıntıları TikTok Ads rehberinde ve Meta Ads rehberinde yer alıyor.
İki platformun bütçe dağılımının nasıl yapılacağına dair genel çerçeve TikTok ve Meta reklamlarının birlikte kullanımı yazısında ele alınıyor. Bu vakada iki platform rakip değil, farklı müşteri tiplerine ulaşan iki ayrı kanal olarak yönetildi. Bütçe kararları her platformun kendi panel getirisine göre değil, teslim edilen sipariş başına reklam maliyetine ve ortalama sepete göre verildi.
Kampanya döneminde ne ters gitti?
Sekizinci ay yılın büyük indirim dönemine denk geldi. Reklam bütçesi 520 bin TL'ye çıkarıldı ve 6.100 sipariş gönderildi. Bu, on iki ayın en yüksek hacmiydi. Aynı ay, önceki aylarda düzelen iki gösterge yeniden bozuldu. Kapıda ödemenin payı yüzde 33'ten yüzde 39'a, kapıda teslim alınmama oranı yüzde 12'den yüzde 16'ya çıktı.
Üç neden belirlendi. İndirim dönemi, markayı tanımayan ve yalnızca fiyat için gelen bir kitleyi getirdi. Kargo firmaları yoğunluk nedeniyle teslimatları geciktirdi ve ortalama teslimat süresi 2,1 günden 3,4 güne çıktı. Depo aynı gün kargoya verme kuralını ilk hafta uygulayamadı.
Dönem yine de karla kapandı. Reklam sonrası katkı 317.844 TL oldu ve bir önceki ayın üzerindeydi. Ancak sipariş başına katkı geriledi. Bütçe yüzde 37 artırılmış, katkı yalnızca yüzde 8 artmıştı. Eklenen son 140 bin TL'lik harcama neredeyse hiç katkı bırakmadı.
Bir sonraki kampanya dönemi için üç karar alındı. Kampanya döneminde kapıda ödeme tutar sınırı yükseltilecek. Kargoya verme süresi için geçici personel önceden planlanacak. Kampanya, yeni müşteriye genel indirim yerine setlerde avantaj ve mevcut müşteriye erken erişim olarak kurgulanacak.
Lisanssız tasarımlar reklam hesabını nasıl riske attı?
Sekizinci ayda TikTok reklam hesabı incelemeye alındı ve dört gün boyunca yeni reklam onaylanmadı. Nedeni ürün gamındaki bazı kılıflardı. Markanın kataloğunda çizgi film karakterleri, spor kulübü armaları ve tanınmış marka logoları taşıyan, lisansı alınmamış tasarımlar bulunuyordu. Bu ürünler reklamlarda gösterilmese bile açılış sayfasında ve katalogda yer alıyordu.
Bu ürünler satışların yaklaşık yüzde 9'unu oluşturuyordu ve bu nedenle yıllardır katalogda tutulmuştu. İnceleme sonrasında tamamı satıştan kaldırıldı. Karar yalnızca reklam hesabını korumak için alınmadı. Lisanssız ürün satışı fikri mülkiyet açısından doğrudan hukuki risk taşıyor ve bir marka şikayeti reklam hesabının kalıcı olarak kapatılmasına, ödeme altyapısının askıya alınmasına kadar gidebiliyor.
Kaldırılan ürünlerin yerine markanın kendi tasarım koleksiyonları ve bağımsız çizerlerle yapılan lisanslı iş birlikleri getirildi. Bu ürünlerin marjı daha yüksek, rakiplerde bulunmuyor ve reklam içeriği olarak da daha güçlü. Satışlardaki yüzde 9'luk kayıp iki ay içinde telafi edildi.
Stok durumu reklam kampanyalarına nasıl bağlandı?
Telefon aksesuarında stok, model sayısıyla çarpılarak büyüyor. Tek bir kılıf tasarımı otuz farklı telefon modeli için ayrı ayrı üretiliyor. Başlangıçta bir video iyi çalıştığında gösterilen tasarımın en çok aranan modelleri birkaç günde tükeniyor, reklam ise yayında kalıyordu. Ziyaretçi videodaki kılıfı kendi modeli için bulamıyor ve siteden çıkıyordu.
Reklamda gösterilecek tasarımlar, en çok satan on telefon modelinde yeterli stoğu olan ürünler arasından seçildi. Bir tasarımın bu modellerdeki stoğu belirlenen seviyenin altına indiğinde, o tasarımın videoları TikTok ve Meta'da durduruldu, katalog ürün setlerinden çıkarıldı. Yeni telefon modellerinin çıkış takvimi izlendi ve en çok satan tasarımlar yeni model için önceden üretildi. Yeni bir telefonun satışa çıktığı ilk haftalarda o modele özel videolar, yılın en düşük sipariş maliyetini verdi.
Tekrar satış için ne yapıldı?
Telefon kılıfı düzenli tüketilen bir ürün değil, bu nedenle gıda ya da kozmetikteki gibi bir hatırlatma düzeni kurulamaz. Tekrar satışın iki doğal anı var. Müşterinin kılıfından sıkıldığı an ve telefonunu değiştirdiği an.
İlki için, sipariş veren müşterilere yeni koleksiyonlar çıktığında, sahip olduğu telefon modeline uygun ürünlerle bildirim gönderildi. Müşterinin telefon modeli zaten bilindiği için her mesaj doğrudan uyumlu ürünleri gösteriyordu. İkincisi için, yeni bir telefon modeli çıktığında bir önceki modelin sahiplerine telefonunuzu değiştirdiyseniz başlıklı bir mesaj gönderildi ve yeni modelini seçmesi istendi.
Tekrar eden müşterilerin siparişlerdeki payı başlangıçta yüzde 8'di, on ikinci ayda yüzde 17'ye çıktı. Bu oran birçok sektöre göre düşük ve ürünün doğası gereği düşük kalacak. Bu nedenle markanın karlılığı ilk siparişin kendi başına karlı olmasına bağlı. Tekrar satışa güvenerek ilk siparişte zarar etmek, bu sektörde çalışan bir model değil.
Organik arama ve yapay zeka görünürlüğü için ne yapıldı?
Markanın satışlarının neredeyse tamamı ücretli sosyal medya reklamlarına bağlıydı. Bu bağımlılığı azaltmak için organik kanallarda sınırlı ama hedefli bir çalışma yapıldı.
Her telefon modeli için ayrı bir sayfa oluşturuldu. Sayfada o modele uyan bütün ürünler, modelin ölçüleri, kamera yerleşimi ve hangi önceki modelin kılıfıyla uyumlu olup olmadığı bilgisi yer alıyor. Uyumluluk bilgisi, müşterilerin en sık sorduğu ve arama motorlarında en sık aranan soruların başında geliyor. Bu sorular müşteri hizmetleri kayıtlarından derlendi ve her biri kısa, doğrudan cevap veren bir içerikle yanıtlandı.
Ürün bilgileri yapılandırılmış veriyle işaretlendi ve ürün verisi Google Alışveriş'in ücretsiz listelemelerine açıldı. Malzeme, darbe dayanımı ve kablosuz şarj uyumu gibi özellikler her ürün için aynı düzende yazıldı. Yapay zeka asistanları ürün önerirken bu tür karşılaştırılabilir özelliklere dayanıyor.
Son altı ayda reklamsız kanallardan 1.000 sipariş gönderildi, toplamın yüzde 3,6'sı. Bu oran düşük ve markanın reklam bağımlılığı sürüyor. Organik kanalın bu sektörde reklamın yerini alması beklenmiyor, ancak yeni telefon modellerinin çıkış dönemlerinde model sayfalarından gelen trafik belirgin biçimde arttı.
On iki ay tek tek nasıl geçti?
| Dönem | Reklam (TL) | Gönderilen sipariş | Kapıda ödeme payı | Kapıda teslim alınmama | Teslim edilen sipariş | Ortalama sepet (TL) | Teslim edilen ciro (TL) | Teslim edilen sipariş başına reklam (TL) | Reklam sonrası katkı (TL) |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Başlangıç (aylık ortalama) | 420.000 | 6.200 | %68 | %27 | 5.002 | 289 | 1.445.578 | 84 | -66.836 |
| 1. ay | 430.000 | 6.350 | %68 | %27 | 5.123 | 289 | 1.480.547 | 84 | -68.295 |
| 2. ay | 390.000 | 5.400 | %66 | %26 | 4.418 | 295 | 1.303.310 | 88 | -55.116 |
| 3. ay | 310.000 | 3.900 | %52 | %21 | 3.418 | 338 | 1.155.284 | 91 | 60.470 |
| 4. ay | 280.000 | 3.300 | %41 | %17 | 3.012 | 372 | 1.120.464 | 93 | 117.831 |
| 5. ay | 300.000 | 3.500 | %38 | %15 | 3.235 | 395 | 1.277.825 | 93 | 173.084 |
| 6. ay | 340.000 | 3.900 | %35 | %13 | 3.647 | 410 | 1.495.270 | 93 | 228.454 |
| 7. ay | 380.000 | 4.300 | %33 | %12 | 4.044 | 428 | 1.730.832 | 94 | 293.070 |
| 8. ay | 520.000 | 6.100 | %39 | %16 | 5.607 | 402 | 2.254.014 | 93 | 317.844 |
| 9. ay | 410.000 | 4.500 | %31 | %11 | 4.254 | 446 | 1.897.284 | 96 | 342.698 |
| 10. ay | 360.000 | 4.100 | %29 | %10 | 3.894 | 455 | 1.771.770 | 92 | 350.386 |
| 11. ay | 390.000 | 4.400 | %28 | %10 | 4.182 | 462 | 1.932.084 | 93 | 389.382 |
| 12. ay | 420.000 | 4.700 | %27 | %9 | 4.483 | 471 | 2.111.493 | 94 | 439.505 |
Tablo üç döneme ayrılıyor. İlk iki ay ölçüm dönemiydi, değişiklik yapılmadı ve zarar sürdü. Üçüncü ve dördüncü ayda teyit adımı ve kapıda ödeme sınırlamaları devreye girdi, hacim neredeyse yarıya indi ve katkı ilk kez pozitife geçti. Beşinci aydan itibaren hacim kademeli olarak geri kazanıldı.
Gönderilen sipariş sayısı on iki ayın hiçbirinde başlangıç seviyesine dönmedi, kampanya dönemi dışında. Teslim edilen sipariş başına reklam maliyeti de başlangıcın altına inmedi. İyileşen rakamlar teslim alınmama oranı, ortalama sepet ve katkı oldu. On iki ayın toplam reklam sonrası katkısı 2.589.313 TL. Başlangıçtaki düzen sürseydi aynı dönem yaklaşık 800 bin TL zararla kapanacaktı.
Hangi denemelerden vazgeçildi?
- 18 ile 24 yaş grubunu hedeflemeden çıkarmak. İki hafta denendi. Teslim alınmama oranı düştü, ancak sipariş hacmi yüzde 40 azaldı ve kalan kitlede sipariş maliyeti yükseldi. Yaş sınırlaması yerine teyit adımı tercih edildi.
- Kapıda ödemeyi tamamen kaldırmak. Bir hafta boyunca ziyaretçilerin yarısında denendi. Bu grupta sipariş sayısı yüzde 46 azaldı.
- TikTok içi mağaza üzerinden satış. Altı hafta denendi. Komisyon ve zorunlu kampanya katılımları marjı düşürdü, müşteri verisi markada kalmadı.
- Tanınmış içerik üreticileriyle ücretli iş birliği. İki iş birliğine 180.000 TL harcandı. Sipariş başına maliyet reklam ortalamasının üç katına ulaştı. Küçük ölçekli içerik üreticilerinden reklam içeriği satın almak çok daha verimli oldu.
- Ücretsiz kargo eşiğini düşürmek. Sipariş sayısı arttı, ortalama sepet düştü ve katkı geriledi.
- Son gün ve stok bitiyor vurgulu videolar. En ucuz siparişi getirdi, en yüksek teslim alınmama oranını üretti.
Sonuçların ne kadarı bu çalışmaya bağlanabilir?
Bu vakada dış etkenlerin payı diğer birçok vakaya göre daha sınırlı, çünkü iyileşme pazarın büyümesinden değil işletmenin kendi sürecindeki değişikliklerden geldi. Yine de iki nokta belirtilmeli.
Ortalama sepetteki artışın bir bölümü fiyat artışlarından kaynaklanıyor. On iki ay içinde ürün fiyatları iki kez güncellendi. Sepetteki 174 TL'lik artışın yaklaşık üçte biri fiyat artışına, üçte ikisi set ve ikinci ürün satışına bağlanabilir. Kargo ve reklam maliyetleri de aynı dönemde yükseldi. Hesaplamaları sade tutmak için yazıda birim maliyetler sabit alındı, gerçekte katkıdaki artış tabloda görünenden bir miktar düşük.
Doğrudan çalışmaya bağlanabilen sonuçlar açık. Kapıda ödemeli paketlerde teslim alınmama oranı yüzde 27'den yüzde 9'a indi. Kapıda ödemenin payı yüzde 68'den yüzde 27'ye geriledi. Ortalama teslimat süresi 3,8 günden 2,1 güne indi. Bu üç değişiklik reklam platformlarından, mevsimden ve pazardan bağımsız.
Belirsiz kalan nokta, hacim kaybının ne kadarının kalıcı olduğu. Marka bugün başlangıca göre yüzde 16 daha az sipariş teslim ediyor. Bu siparişlerin bir bölümü zarar eden siparişlerdi ve kaybedilmeleri olumlu. Bir bölümü ise kapıda ödeme sınırlamaları nedeniyle kaybedilen, aslında teslim alacak müşterilerdi. Bu ikinci grubun büyüklüğü ölçülemedi.
Kapıda ödemeli satış yapan bir marka ilk 90 günde ne yapmalı?
| Dönem | Yapılacak iş | Dönem sonunda elde olması gereken |
|---|---|---|
| 1. ve 2. hafta | Son üç ayın gönderilen, teslim edilen ve geri dönen paketlerini ödeme yöntemine göre dökmek, tek ürün ve set için birim ekonomisini hesaplamak | Panelde görünen getiri ile teslim edilen ciroya göre getiri arasındaki fark |
| 3. ve 4. hafta | Teslim alınmayan paketlerin sahiplerini arayarak nedenleri sınıflandırmak, teslimat süresine göre teslim alınmama oranını çıkarmak | Nedenlerin dağılımı ve en büyük iki nedene yönelik plan |
| 5. ile 8. hafta | Mesajla sipariş teyidi, kapıda ödeme hizmet bedeli ve tutar sınırı, aynı gün kargo düzeni | Teslim alınmama oranında ilk düşüş, hacimde beklenen gerileme |
| 7. ile 10. hafta | Satın alma olayını teyit anına taşımak, teslimat verisini sunucu üzerinden platformlara göndermek | Teyit edilen siparişe göre öğrenen kampanyalar |
| 9. ile 12. hafta | Setler, model seçimi ve ikinci ürün teklifi, reklamların setlere yönlendirilmesi | Ortalama sepette artış, teslim edilen sipariş başına pozitif katkı |
| 90. günden sonra | Haftalık içerik üretim düzeni, risk puanı, stok ile reklam bağlantısı, platform bağımlılığı sınırı | Katkı pozitif kaldığı sürece kademeli bütçe artışı |
Bu sıralamada hacmin ikinci ayda düşeceği önceden kabul edilmeli ve değerlendirme ölçüsü çalışma başlamadan yazılı hale getirilmeli. Ciroyla değerlendirilen bir çalışma, bu vakada dördüncü ayda durdurulurdu.
Sosyal medya reklam ajansı seçerken hangi rapor istenmeli?
Bu markanın önceki raporlarında gösterilen her rakam doğruydu. Sipariş sayısı, sipariş başına maliyet ve panelde görünen getiri. Eksik olan, bu siparişlerin kaçının teslim edildiği ve teslim edilenlerin ne kadar katkı bıraktığıydı. TikTok reklam ajansı ya da Instagram reklam ajansı arayan bir marka, karşısındaki ekibe dört soru sormalı.
Raporlama sitede tamamlanan siparişe göre mi, teslim edilen siparişe göre mi yapılıyor? Kapıda ödemeli satış yapan bir markada ikisi arasındaki fark, kar ile zarar arasındaki fark olabilir. Kampanyalar hangi olaya göre optimize ediliyor? Sipariş anına göre optimize edilen kampanya, teslim almayan müşteriyi çoğaltır. İçerikler hangi göstergeyle değerlendiriliyor? İzlenme sayısı ve sipariş maliyeti yeterli değil, o içerikten gelen siparişlerin teslim alınma oranı da izlenmeli. Ödeme yöntemi, kargo süresi ve sepet yapısı gibi reklam hesabı dışındaki konular kapsamda mı?
Son soru ajans ile danışman arasındaki farkı da belirliyor. Reklam hesabını yöneten ve içerik üreten ekip bir sosyal medya reklam ajansının işini yapıyor. Bu vakada sonucu belirleyen kararların çoğu ise reklam hesabının dışındaydı. Sipariş teyidi, kapıda ödeme kuralları, depo düzeni ve set yapısı. Bu kararlar için işletmeyi bütün olarak ele alan bir bakış gerekiyor. Çalışma yöntemi TikTok Ads danışmanı arayan markalar için hazırlanan sayfada ve Instagram ve Facebook reklam yönetimi sayfasında anlatılıyor. Reklam dışındaki kararların da kapsama alınması gereken durumlar için performans pazarlama danışmanlığı sayfasına bakılabilir.
Sık sorulan sorular
TikTok reklamları neden çok sipariş getirip az kar bırakır?
Çünkü platform en kolay sipariş veren kullanıcıyı bulur ve bu kullanıcı çoğu zaman düşük tutarlı, kapıda ödemeli sipariş verir. Bu vakada panel 4,27 kat getiri gösterirken marka ayda 66.836 TL zarar ediyordu. Kapıda ödemeli paketlerin yüzde 27'si teslim alınmıyor, tek ürünlü siparişler teslim edilse bile reklam maliyetini karşılamıyordu.
Kapıda ödemede teslim alınmayan sipariş oranı nasıl düşürülür?
Mesajla sipariş teyidi, aynı gün kargo, kapıda ödemeye hizmet bedeli ve düşük tutarlı siparişlerde kapıda ödemenin kapatılması en etkili dört adım. Bu vakada oran yüzde 27'den yüzde 9'a indi. İki gün içinde teslim edilen paketlerde teslim alınmama oranı yüzde 11, beş gün ve sonrasında teslim edilenlerde yüzde 38'di.
Kapıda ödeme tamamen kaldırılmalı mı?
Çoğu marka için hayır. Bu vakada kapıda ödeme ziyaretçilerin yarısında kapatıldığında sipariş sayısı yüzde 46 azaldı. Kapıda ödemeyi kaldırmak yerine maliyetini taşıyan bir seçenek haline getirmek daha doğru. Hizmet bedeli, tutar sınırı ve sipariş teyidi birlikte uygulandığında kapıda ödemenin payı yüzde 68'den yüzde 27'ye indi.
TikTok mu Instagram Reels mi daha verimli?
Sipariş başına maliyette TikTok, sipariş başına katkıda Instagram daha iyi sonuç verdi. Son altı ayda TikTok'ta teslim edilen sipariş başına reklam 91 TL, ortalama sepet 398 TL oldu. Instagram'da maliyet 101 TL, sepet 468 TL. İki platform farklı kitlelere ulaşıyor ve biri kısıldığında diğerinin maliyeti de yükseliyor. Hiçbir platformun bütçenin yüzde 45'ini geçmemesi kuralı uygulandı.
Sosyal medya reklamlarında ortalama sepet nasıl artırılır?
Reklamda tek ürün yerine set gösterilmeli ve reklam set sayfasına yönlendirilmeli. Bu vakada kılıf, ekran koruyucu ve kablodan oluşan set, tek kılıfın üç katından fazla katkı bıraktı ve kargo maliyeti değişmedi. Telefon modeli seçiminin alışverişin başına alınması ve ikinci kılıf teklifi ile birlikte ortalama sepet 289 TL'den 463 TL'ye çıktı.
Kısa video reklamları ne sıklıkla yenilenmeli?
Bu markada bir videonun performansı dokuz ile on bir gün içinde belirgin biçimde düştü. Haftada on iki yeni video üretilen bir düzen kuruldu. Videolar izlenme sayısına göre değil, teyit edilen sipariş maliyetine ve o videodan gelen siparişlerin teslim alınma oranına göre değerlendirildi. Acele ettiren videolar en ucuz siparişi, en yüksek teslim alınmama oranıyla getirdi.
TikTok reklam ajansı ile danışman arasındaki fark nedir?
Ajans reklam hesabını yönetir ve içerik üretir. Danışman hangi siparişin karlı olduğuna, neyin ölçüleceğine, ödeme ve kargo kurallarının nasıl kurulacağına dair kararlarda yol gösterir. Bu vakada reklam harcaması neredeyse aynı kalırken aylık katkı eksi 66.836 TL'den artı 393.091 TL'ye çıktı. Farkın büyük bölümü reklam hesabının dışındaki kararlardan geldi.
Reklam hesabı neden incelemeye alınır?
En sık nedenler telifli müzik, lisanssız marka ya da karakter içeren ürünler ve yanıltıcı ifadeler. Bu vakada lisansı alınmamış karakter ve logo baskılı kılıflar reklamda gösterilmediği halde katalogda yer aldığı için hesap dört gün incelemede kaldı. Bu ürünler satışların yüzde 9'unu oluşturuyordu ve tamamı kaldırıldı.
On iki ayın sonunda ne değişti?
Marka bugün başlangıca göre daha az sipariş gönderiyor ve her ay kar ediyor. Reklam bütçesi neredeyse aynı. Değişen, siparişin tanımı oldu. Başlangıçta sitede tamamlanan her işlem bir satış sayılıyordu. Bugün yalnızca müşterinin teslim aldığı ve katkı bırakan sipariş satış sayılıyor, reklam platformları da bu tanıma göre yönlendiriliyor.
Kısa video platformları ucuz ve hızlı sipariş getiriyor. Bu vakanın gösterdiği, ucuz siparişin her zaman karlı sipariş olmadığı ve ikisi arasındaki farkın reklam panelinde görünmediği. Fark kargo deposuna geri dönen paketlerde, tek ürünlü sepetlerde ve teslimat süresinde ortaya çıkıyor.
Benzer konuların farklı sektörlerdeki örnekleri için streetwear markası vakası, bebek giyim kreatif vakası ve kozmetik keşif vakası incelenebilir.
Reklamların satış getirmiyor mu?
Reklam hesabını birlikte inceleyelim, nerede bütçe kaybettiğini netçe görelim.
Ücretsiz Ön Görüşme